![\"\"](\"https:\/\/www.worldclock.com\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/GMT-Greenwich-Mean-Time-1024x536.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\nCzym w\u0142a\u015bciwie s\u0105 strefy czasowe?<\/strong><\/h2>\n\n\n\nWiedz\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 kraj\u00f3w na \u015bwiecie ma w\u0142asn\u0105 stref\u0119 czasow\u0105, ale nie s\u0105 Pa\u0144stwo pewni, dlaczego tak jest? Wyja\u015bnienie jest proste: Ziemia obraca si\u0119 o 15 stopni co godzin\u0119, co oznacza, \u017ce po\u0142udnie nadchodzi w r\u00f3\u017cnych miejscach na naszej planecie o r\u00f3\u017cnej porze. Po\u0142udnie na Hawajach nast\u0105pi o innej porze ni\u017c w Moskwie w\u0142a\u015bnie z powodu obrotu Ziemi, dlatego te\u017c, aby uporz\u0105dkowa\u0107 poj\u0119cie czasu na ca\u0142ym \u015bwiecie i obliczy\u0107, kt\u00f3ra jest godzina w danym miejscu, wprowadzono strefy czasowe. Sta\u0142o si\u0119 to pod koniec XIX wieku, kiedy szkocko-kanadyjski in\u017cynier i wynalazca Sandford Fleming zaproponowa\u0142 podzielenie Ziemi na 24 pasma, z kt\u00f3rych ka\u017cde obejmuje 15 stopni. Ka\u017cde z tych pasm stanowi stref\u0119 czasow\u0105, a wszystkie s\u0105 koordynowane zgodnie ze standardem uniwersalnego czasu koordynowanego (UTC). Standard UTC opiera si\u0119 na czasie atomowym i zawsze odpowiada godzinie \u201ezerowej\u201d; wszystko na zach\u00f3d od UTC<\/a> ma przesuni\u0119cie ujemne, a wszystko na wsch\u00f3d od niego \u2013 przesuni\u0119cie dodatnie (dlatego m\u00f3wi si\u0119 o czasie \u201eop\u00f3\u017anionym\u201d lub \u201ewyprzedzaj\u0105cym\u201d, gdy mowa o r\u00f3\u017cnych strefach czasowych na ca\u0142ym \u015bwiecie). Na przyk\u0142ad czas wschodnioameryka\u0144ski<\/a> (czas nowojorski) to UTC-5, co oznacza, \u017ce jest on o pi\u0119\u0107 godzin op\u00f3\u017aniony wzgl\u0119dem czasu UTC, podczas gdy czas w Azji \u015arodkowej wynosi UTC+5 \u2013 czyli jest o pi\u0119\u0107 godzin wyprzedzony. Prawdopodobnie zauwa\u017cyli Pa\u0144stwo jednak, \u017ce te same strefy czasowe okre\u015bla si\u0119 r\u00f3wnie\u017c jako GMT -5 lub GMT+5, co jest r\u00f3wnie poprawne\u2026 czy\u017cby? Skoro UTC jest standardem czasowym, a GMT stref\u0105 czasow\u0105, sk\u0105d bierze si\u0119 to zamieszanie i dlaczego terminy UTC i GMT s\u0105 u\u017cywane zamiennie? Przyjrzyjmy si\u0119 bli\u017cej GMT, aby to wyja\u015bni\u0107.<\/p>\n\n\n\nCzym jest czas \u015bredni Greenwich?<\/strong><\/h2>\n\n\n\nCzas \u015bredni Greenwich, w skr\u00f3cie GMT, to strefa czasowa obejmuj\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 Europy, Afryki i Antarktydy. Centrum strefy GMT stanowi Kr\u00f3lewskie Obserwatorium Astronomiczne w Greenwich w Londynie, po\u0142o\u017cone na po\u0142udniku zerowym, czyli na d\u0142ugo\u015bci geograficznej zero. Przez kilka stuleci GMT funkcjonowa\u0142o zar\u00f3wno jako standard czasowy, jak i strefa czasowa, jednak nie jest to to samo co UTC: obecnie GMT jest jednoznacznie uznawane za stref\u0119 czasow\u0105, a UTC za standard czasowy. Zasadniczo GMT odpowiada UTC+0:00. Innymi s\u0142owy, czas \u015bredni Greenwich nie ma przesuni\u0119cia wzgl\u0119dem UTC.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Nie oznacza to jednak, \u017ce wszystkie kraje w strefie czasowej GMT maj\u0105 t\u0119 sam\u0105 godzin\u0119. Niekt\u00f3re kraje stosuj\u0105 czas letni, dlatego w ciep\u0142ych miesi\u0105cach roku znajduj\u0105 si\u0119 w strefie czasowej GMT+1. W rzeczywisto\u015bci nawet Wielka Brytania stosuje czas letni w miesi\u0105cach letnich. Innymi s\u0142owy, kraj, kt\u00f3ry wprowadzi\u0142 czas GMT, nie pozostaje w strefie czasowej GMT przez ca\u0142y rok. Latem Wielka Brytania znajduje si\u0119 w strefie czasowej BST (British Standard Time).<\/p>\n\n\n\n
Czasami myl\u0105ce jest przekonanie, \u017ce kilka kraj\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie mo\u017ce nale\u017ce\u0107 do tej samej strefy czasowej, ale mo\u017cna to \u0142atwo zrozumie\u0107 w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b: strefy czasowe s\u0105 definiowane w stopniach na wsch\u00f3d lub zach\u00f3d, a nie w stopniach na po\u0142udnie lub p\u00f3\u0142noc. Oznacza to, \u017ce dana strefa czasowa obejmuje te same kraje w p\u0142aszczy\u017anie pionowej, dlatego Wielka Brytania i Republika Po\u0142udniowej Afryki stosuj\u0105 ten sam czas. Po raz kolejny ma to zwi\u0105zek z ruchem obrotowym Ziemi: po\u0142udnie jest po\u0142udniem od p\u00f3\u0142nocy do po\u0142udnia, poniewa\u017c bieguny pozostaj\u0105 w sta\u0142ym po\u0142o\u017ceniu; jednak od zachodu do wschodu wyst\u0119puje r\u00f3\u017cnica, poniewa\u017c Ziemia obraca si\u0119 wok\u00f3\u0142 w\u0142asnej osi. Co ciekawe, cho\u0107 strefy czasowe s\u0105 technicznie \u015bci\u015ble okre\u015blone przez geografi\u0119, czasami mo\u017ce to by\u0107 decyzja czysto polityczna. Na przyk\u0142ad Indie obejmuj\u0105 rozleg\u0142e terytorium, na kt\u00f3rym w sensie geograficznym wyst\u0119puje kilka stref czasowych, ale od czas\u00f3w kolonialnych w ca\u0142ym kraju obowi\u0105zuje tylko jedna strefa czasowa od granicy do granicy. Podobnie jest w przypadku Chin: mimo \u017ce ich terytorium jest ogromne i z \u0142atwo\u015bci\u0105 mog\u0142oby obejmowa\u0107 co najmniej trzy lub cztery strefy czasowe, w ca\u0142ym kraju obowi\u0105zuje tylko jedna \u2013 czas peki\u0144ski. To dziwne, \u017ce w Bombaju s\u0142o\u0144ce dopiero wschodzi, a w Kalkucie jest ju\u017c po\u0142udnie, jednak oba miasta uznaj\u0105, \u017ce zgodnie z indyjsk\u0105 polityk\u0105 jednej strefy czasowej jest godzina 9:00 rano \u2013 ale by\u0107 mo\u017ce nawet pomiar czasu mo\u017ce by\u0107 raczej wynikiem porozumienia ni\u017c obiektywn\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Kr\u00f3tka historia czasu GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\nW ko\u0144cu w\u0142a\u015bnie tym jest GMT: porozumieniem. Wprowadzony w celu u\u0142atwienia nawigacji morskiej podczas podr\u00f3\u017cy dooko\u0142a \u015bwiata, GMT by\u0142 niegdy\u015b mi\u0119dzynarodowym standardem czasu cywilnego. GMT zosta\u0142 ustanowiony w XVII wieku przez Kr\u00f3lewskie Obserwatorium w Greenwich i by\u0142 wykorzystywany przez marynarzy oraz oficer\u00f3w marynarki wojennej jako punkt odniesienia czasowego w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach na ca\u0142ym \u015bwiecie. P\u0142yn\u0105c pi\u0119tna\u015bcie stopni na zach\u00f3d od po\u0142udnika zerowego w Greenwich, przesuwa si\u0119 czas o godzin\u0119; p\u0142yn\u0105c kolejne pi\u0119tna\u015bcie stopni na zach\u00f3d, przesuni\u0119cie wynosi dwie godziny i tak dalej.<\/p>\n\n\n\n
Jednak obecnie wiemy to, czego nie wiedzieli XVII-wieczni \u017ceglarze: \u017ce GMT nie jest tak precyzyjny, jak kiedy\u015b s\u0105dzili\u015bmy. Pami\u0119ta Pan t\u0119 ca\u0142\u0105 spraw\u0119 z obrotem Ziemi? C\u00f3\u017c, jak zauwa\u017cyli naukowcy, czasami wyst\u0119puj\u0105 niewielkie nieregularno\u015bci w pr\u0119dko\u015bci obrotowej, a te nieregularno\u015bci powoduj\u0105 czasami zjawisko znane jako \u201esekundy przest\u0119pne\u201d, czyli momenty, w kt\u00f3rych godzina zerowa nie jest dok\u0142adnie zerem, lecz wyst\u0119puje w niej kilkusekundowe odchylenie. Aby uwzgl\u0119dni\u0107 te brakuj\u0105ce sekundy, standard czasu musi by\u0107 okresowo korygowany, tak aby odpowiada\u0142 rzeczywistemu czasowi atomowemu \u2013 i tu w\u0142a\u015bnie pojawia si\u0119 UTC.<\/p>\n\n\n\n
UTC to standard czasowy, kt\u00f3ry stanowi podstaw\u0119 pomiaru czasu i podzia\u0142u na strefy czasowe na ca\u0142ym \u015bwiecie. Jednak w Wielkiej Brytanii GMT jest nadal stosowany do cel\u00f3w cywilnych, cho\u0107 nie ma to charakteru formalnego. Czas \u015bredni Greenwich (GMT) zosta\u0142 ustanowiony w Anglii i przyj\u0119ty podczas Mi\u0119dzynarodowej Konferencji Meridianowej w 1884 roku; w\u00f3wczas Ziemi\u0119 podzielono na 24 strefy czasowe, z kt\u00f3rych ka\u017cda opiera\u0142a si\u0119 na czasie wed\u0142ug po\u0142udnika zerowego w Greenwich. Ka\u017cda strefa czasowa mia\u0142a przesuni\u0119cie wynosz\u0105ce okre\u015blon\u0105 liczb\u0119 godzin przed lub za czasem GMT, jak wyja\u015bnili\u015bmy wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n
Poniewa\u017c jednak obr\u00f3t Ziemi jest nieregularny i z roku na rok ulega spowolnieniu, GMT zosta\u0142o zast\u0105pione jako \u015bwiatowy standard przez czas uniwersalny skoordynowany (UTC). Czas UTC jest utrzymywany za pomoc\u0105 niezwykle precyzyjnych zegar\u00f3w atomowych rozmieszczonych w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach na ca\u0142ym \u015bwiecie. W systemie UTC funkcjonuje r\u00f3wnie\u017c mechanizm sekundy przest\u0119pnej. Poniewa\u017c obr\u00f3t Ziemi ulega spowolnieniu, wyst\u0119puj\u0105 niewielkie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy czasem UTC a czasem wskazywanym przez zegary atomowe. Okresowo do czasu UTC dodawana jest jedna sekunda w celu wyr\u00f3wnania tej r\u00f3\u017cnicy. Do tej pory dodano 27 takich sekund, wi\u0119c cho\u0107 czas GMT mo\u017ce by\u0107 czasami u\u017cywany w odniesieniu do standardu czasowego, by\u0142by on ju\u017c op\u00f3\u017aniony o 27 sekund \u2013 podczas gdy czas UTC nie jest, dzi\u0119ki wspomnianym zegarom atomowym.<\/p>\n\n\n\n
Czy zatem nadal mo\u017cna stosowa\u0107 GMT i UTC razem? W pewnym sensie: niezale\u017cnie od tego, czy powie Pan \u201eUTC-5\u201d, czy \u201eGMT-5\u201d, w obu przypadkach b\u0119dzie to oznacza\u0142o czas nowojorski. Dla jasno\u015bci nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce GMT okre\u015bla obecnie stref\u0119 czasow\u0105 wzd\u0142u\u017c po\u0142udnika zerowego, podczas gdy UTC jest precyzyjnym standardem czasowym opartym na zegarach atomowych.<\/p>\n\n\n\n
Jak dzia\u0142a GMT?<\/h2>\n\n\n\n
Spos\u00f3b dzia\u0142ania czasu \u015bredniego w Greenwich (GMT) nieco r\u00f3\u017cni si\u0119 od standardowych stref czasowych, takich jak EST czy PST, lub stref czasu letniego, takich jak CDT<\/a> czy EDT<\/a>. W rzeczywisto\u015bci nie jest to co\u015b, co ludzie nazywaj\u0105 typowymi strefami czasowymi. G\u0142\u00f3wna r\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce czas \u015bredni Greenwich nie ma przesuni\u0119cia wzgl\u0119dem uniwersalnego czasu koordynowanego (UTC)<\/strong>. W rzeczywisto\u015bci jest on stosowany r\u00f3wnolegle z czasem standardowym na niekt\u00f3rych kontynentach, w tym w Europie, Afryce, Ameryce P\u00f3\u0142nocnej i na Antarktydzie.\u00a0<\/p>\n\n\n\nW odr\u00f3\u017cnieniu od zwyk\u0142ych stref czasowych czas \u015bredni Greenwich jest obliczany na podstawie po\u0142o\u017cenia S\u0142o\u0144ca. Dok\u0142adniej rzecz ujmuj\u0105c, w Greenwich jest godzina 12:00 w po\u0142udnie, gdy S\u0142o\u0144ce znajduje si\u0119 w najwy\u017cszym punkcie. W po\u0142udnie S\u0142o\u0144ce znajduje si\u0119 dok\u0142adnie nad po\u0142udnikiem zerowym \u2013 hipotetyczn\u0105 lini\u0105 o d\u0142ugo\u015bci geograficznej 0\u00b0, kt\u00f3ra dzieli Ziemi\u0119 na dwie r\u00f3wne cz\u0119\u015bci.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Czas \u015bredni Greenwich stanowi \u201e\u015bredni\u0105\u201d codziennego czasu w ci\u0105gu roku, w kt\u00f3rym S\u0142o\u0144ce przecina po\u0142udnik zerowy w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich. W zwi\u0105zku z tym GMT jest raczej czasem zegarowym, a nie czasem astronomicznym, kt\u00f3ry zmienia si\u0119 w ci\u0105gu roku. Zamiast tego GMT jest codziennie mierzony za pomoc\u0105 zegara. G\u0142\u00f3wnym celem czasu Greenwich Mean Time jest ujednolicenie czasu niezale\u017cnie od lokalizacji. W zwi\u0105zku z tym zegarki z ustawieniem GMT s\u0105 powszechnie u\u017cywane przez podr\u00f3\u017cnych.<\/p>\n\n\n\n
Jak przeliczy\u0107 czas GMT na inne strefy czasowe?<\/h2>\n\n\n\n
Poniewa\u017c GMT nie jest czasem standardowym, kt\u00f3ry ma przesuni\u0119cie wzgl\u0119dem czasu UTC, przeliczanie go na inne strefy czasowe mo\u017ce by\u0107 nieco bardziej skomplikowane. Najcz\u0119\u015bciej ludzie obliczaj\u0105 czas w oparciu o uniwersalny czas koordynowany (UTC), kt\u00f3ry jest uznawany za \u015bwiatowy standard. GMT nie jest ju\u017c stosowany w \u015brodowisku naukowym, jednak czasami ludzie nadal chc\u0105 dowiedzie\u0107 si\u0119, na czym polega dzia\u0142anie GMT i jak przeliczy\u0107 go na inne strefy czasowe.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli znaj\u0105 Pa\u0144stwo zasady przeliczania czasu UTC na r\u00f3\u017cne strefy czasowe, z \u0142atwo\u015bci\u0105 mog\u0105 Pa\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c przeliczy\u0107 czas GMT. Pow\u00f3d jest bardzo prosty. Nie ma r\u00f3\u017cnicy czasowej mi\u0119dzy uniwersalnym czasem koordynowanym a czasem \u015brednim w Greenwich<\/strong>. Nie oznacza to jednak, \u017ce s\u0105 one dok\u0142adnie takie same. W rzeczywisto\u015bci GMT jest stref\u0105 czasow\u0105, podczas gdy UTC jest jedynie standardem. GMT jest oficjalnie stosowany w niekt\u00f3rych krajach europejskich i afryka\u0144skich. \u017badne pa\u0144stwo nie stosuje jednak czasu UTC jako czasu lokalnego. Co ciekawe, ani GMT, ani UTC nie ulegaj\u0105 zmianie w zwi\u0105zku z czasem letnim<\/a>, jednak niekt\u00f3re kraje stosuj\u0105ce GMT przechodz\u0105 na inne strefy czasowe w okresie obowi\u0105zywania czasu letniego<\/a>.\u00a0<\/p>\n\n\n\nAby przeliczy\u0107 czas GMT na inne strefy czasowe, prosz\u0119 skorzysta\u0107 z poni\u017cszego przewodnika:<\/p>\n\n\n\n
\n- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas wschodni (ET) o 4 godziny<\/strong>.<\/li>\n\n\n\n
- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas \u015brodkowy (CT) o 5 godzin<\/strong>.<\/li>\n\n\n\n
- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas g\u00f3rski (MT) o 6 godzin<\/strong>.<\/li>\n\n\n\n
- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas pacyficzny (PT) o 7 godzin<\/strong>.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Zatem, aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas wschodnioameryka\u0144ski (ET), nale\u017cy odj\u0105\u0107 4 godziny; aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas \u015brodkowoameryka\u0144ski (CT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 5 godzin; aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas g\u00f3rski (MT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 6 godzin, a aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas pacyficzny (PT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 7 godzin.<\/p>\n\n\n\n
G\u0142\u00f3wne terytoria, na kt\u00f3rych obowi\u0105zuje czas GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\nCzas \u015bredni Greenwich jest stosowany jako czas standardowy przez ca\u0142y rok (nie ma korekty zwi\u0105zanej z czasem letnim) w nast\u0119puj\u0105cych krajach:<\/p>\n\n\n\n
\n- Burkina Faso<\/li>\n\n\n\n
- Mauretania<\/li>\n\n\n\n
- Gwinea Bissau<\/li>\n\n\n\n
- Wybrze\u017ce Ko\u015bci S\u0142oniowej<\/li>\n\n\n\n
- Gwinea<\/li>\n\n\n\n
- Sierra Leone<\/li>\n\n\n\n
- Liberia<\/li>\n\n\n\n
- Islandia<\/li>\n\n\n\n
- Mali<\/li>\n\n\n\n
- Gambia<\/li>\n\n\n\n
- Senegal<\/li>\n\n\n\n
- Ghana<\/li>\n\n\n\n
- Wyspa Ascension<\/li>\n\n\n\n
- Togo<\/li>\n\n\n\n
- \u015awi\u0119ta Helena<\/li>\n\n\n\n
- Tristan da Cunha<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Istnieje r\u00f3wnie\u017c 5 kraj\u00f3w, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w strefie czasowej GMT, ale stosuj\u0105 czas letni (GMT+1):<\/p>\n\n\n\n
\n- Wielka Brytania<\/li>\n\n\n\n
- Portugalia<\/li>\n\n\n\n
- Sahara Zachodnia<\/li>\n\n\n\n
- Republika Irlandii<\/li>\n\n\n\n
- Maroko<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Inne terytoria znajduj\u0105ce si\u0119 w strefie czasowej GMT to mi\u0119dzy innymi Wyspy Owcze i Wyspy Kanaryjskie.<\/p>\n\n\n\n
Najwi\u0119ksze miasta w strefie czasowej GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\nW strefie czasowej GMT oraz w strefie czasowej GMT+1 (czas letni) znajduje si\u0119 wiele du\u017cych miast. Do najbardziej znanych nale\u017c\u0105 Londyn, Belfast, Cardiff, Dublin, Madryt, Lizbona, Edynburg, Cork, Galway, Porto, Aveiro, Reykjavik i Danmarkshavn, wi\u0119c je\u015bli zamierzaj\u0105 Pa\u0144stwo zadzwoni\u0107 do przyjaciela lub wsp\u00f3\u0142pracownika w kt\u00f3rymkolwiek z tych miast, prosz\u0119 sprawdzi\u0107 w Google, jaka jest aktualna godzina GMT \u2013 w przeciwnym razie ryzykuj\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce zak\u0142\u00f3c\u0105 mu Pan\/Pani spok\u00f3j w nieodpowiednim momencie.<\/p>\n\n\n\n
Dok\u0142adna liczba os\u00f3b mieszkaj\u0105cych w strefie czasowej Greenwich Mean Time nie jest znana. Szacuje si\u0119 jednak, \u017ce w strefie GMT mieszka mniej os\u00f3b ni\u017c w strefie czasowej EST w Stanach Zjednoczonych (w strefie czasowej EST mieszka oko\u0142o 142 milion\u00f3w os\u00f3b). Ma\u0142o znanym faktem jest to, \u017ce Grenlandia znajduje si\u0119 w tej samej strefie czasowej co Wielka Brytania. Dziwne, prawda?<\/p>\n\n\n\n
Czym jest zegarek GMT?<\/h2>\n\n\n\n
Czy wiedz\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce GMT jest jedyn\u0105 stref\u0105 czasow\u0105, dla kt\u00f3rej istnieje specjalny zegarek wy\u015bwietlaj\u0105cy czas GMT? Zegarek GMT to zegarek z 24-godzinnym formatem, kt\u00f3ry mierzy czas w drugiej strefie czasowej. Co zaskakuj\u0105ce, zegarki GMT nie s\u0105 wyposa\u017cone w standardow\u0105 24-godzinn\u0105 skal\u0119, ale wi\u0105\u017ce si\u0119 to z kilkoma zaletami.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Zegarki GMT umo\u017cliwiaj\u0105 u\u017cytkownikom ustawienie dodatkowej strefy czasowej. Dzi\u0119ki temu mog\u0105 Pa\u0144stwo wybra\u0107 jedn\u0105, dwie lub trzy dodatkowe strefy czasowe na swoim zegarku. Zegarek posiada funkcj\u0119 automatycznego przestawiania si\u0119 co 24 godziny. Jest to idealny spos\u00f3b na \u015bledzenie czasu w r\u00f3\u017cnych strefach czasowych bez konieczno\u015bci r\u0119cznego obliczania r\u00f3\u017cnic czasowych lub korzystania z internetowych przelicznik\u00f3w czasu.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Kolejn\u0105 zalet\u0105 zegark\u00f3w GMT jest to, \u017ce je\u015bli Pa\u0144stwo taki posiadaj\u0105, nie ma mo\u017cliwo\u015bci pomylenia a.m. z p.m. lub odwrotnie.<\/strong> Jest to szczeg\u00f3lnie przydatna funkcja dla os\u00f3b podr\u00f3\u017cuj\u0105cych w nocy. Funkcja ta wynika z faktu, \u017ce na zegarku uwzgl\u0119dniono wszystkie 24 godziny, co uniemo\u017cliwia pomylenie a.m. z p.m. W rezultacie zegarki GMT s\u0105 cz\u0119sto u\u017cywane przez pilot\u00f3w, poniewa\u017c u\u0142atwiaj\u0105 komunikacj\u0119 i nawigacj\u0119 oraz pomagaj\u0105 unikn\u0105\u0107 nieporozumie\u0144.\u00a0<\/p>\n\n\n\nPierwszy publicznie zaprezentowany zegarek GMT w historii<\/h3>\n\n\n\n
Zegar bramy Shepherda uznawany jest za pierwszy w historii zegar GMT, kt\u00f3ry publicznie wskazywa\u0142 czas \u015bredni greenwichski (GMT). Zegar ten jest po\u0142\u0105czony z zegarem g\u0142\u00f3wnym Shepherda i zosta\u0142 zainstalowany w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich w 1852 roku. Poniewa\u017c jest on zsynchronizowany z daleka, zegar bramy Shepherda nazywany jest r\u00f3wnie\u017c zegarem \u201epodrz\u0119dnym\u201d.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Sie\u0107 zegar\u00f3w \u201eg\u0142\u00f3wnych\u201d i \u201epodrz\u0119dnych\u201d zosta\u0142a stworzona i zainstalowana przez Charlesa Shepherda. Obecnie stosowanie tarczy 24-godzinnej jest raczej rzadko\u015bci\u0105, jednak pierwotnie zegar ten wskazywa\u0142 czas astronomiczny, kt\u00f3rego pocz\u0105tek przypada\u0142 na godzin\u0119 12 w po\u0142udnie, a nie o p\u00f3\u0142nocy. Najbardziej rzucaj\u0105c\u0105 si\u0119 w oczy cech\u0105 zegara przy bramie Shepherda jest to, \u017ce ma on 24 godziny zamiast zwyczajowych 12. W zwi\u0105zku z tym wskaz\u00f3wka godzinowa wskazuj\u0105ca godzin\u0119 12 skierowana jest w d\u00f3\u0142, a nie w g\u00f3r\u0119.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
W latach 1850\u20131893 zegar g\u0142\u00f3wny Shepherda stanowi\u0142 punkt odniesienia dla systemu czasowego Wielkiej Brytanii. Wykorzystuj\u0105c linie telegraficzne, zegar przesy\u0142a\u0142 informacje o czasie do najwi\u0119kszych miast, takich jak Londyn, Edynburg, Glasgow, Dublin, Belfast i inne. Co wi\u0119cej, od 1866 roku czas ten by\u0142 r\u00f3wnie\u017c przekazywany na Uniwersytet Harvarda w Cambridge w stanie Massachusetts.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
W tamtych czasach zegar bramy Shepherda odgrywa\u0142 najwa\u017cniejsz\u0105 rol\u0119 w przekazywaniu dok\u0142adnego czasu mieszka\u0144com r\u00f3\u017cnych zak\u0105tk\u00f3w \u015bwiata. W rezultacie dzi\u015b uznaje si\u0119 go za jeden z najwa\u017cniejszych zegar\u00f3w, jakie kiedykolwiek powsta\u0142y.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Pierwsz\u0105 rzecz\u0105, jak\u0105 mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 w tym zegarze, jest to, \u017ce na jego tarczy widnieje 24 godziny zamiast zwyczajowych 12. Oznacza to, \u017ce o godz. 12 w po\u0142udnie wskaz\u00f3wka godzinowa wskazuje prosto w d\u00f3\u0142, a nie prosto w g\u00f3r\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Pocz\u0105tkowo zegar przy bramie Shepherd Gate wskazywa\u0142 czas astronomiczny, zgodnie z kt\u00f3rym liczenie 24 godzin dnia rozpoczyna\u0142o si\u0119 w po\u0142udnie. Jednak w XX wieku zegar zosta\u0142 przestawiony na czas GMT i od tego momentu liczenie 24 godzin rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od p\u00f3\u0142nocy. Zegar nie zosta\u0142 dostosowany do brytyjskiego czasu letniego i do dzi\u015b wskazuje czas GMT.<\/p>\n\n\n\n
Ciekawostki dotycz\u0105ce stref czasowych<\/strong><\/h2>\n\n\n\nSkoro ju\u017c wie Pan\/Pani wszystko, co warto wiedzie\u0107 o czasie \u015brednim w Greenwich (GMT), czasie UTC oraz przesuni\u0119ciu czasowym wzgl\u0119dem UTC, zapoznajmy si\u0119 z kilkoma fascynuj\u0105cymi faktami na temat stref czasowych. Niekt\u00f3re z nich s\u0105 naprawd\u0119 osza\u0142amiaj\u0105ce:<\/p>\n\n\n\n
\n- Chcieliby Pa\u0144stwo wiedzie\u0107, kt\u00f3ra jest godzina w kosmosie? Okazuje si\u0119, \u017ce czas na Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej jest zgodny z czasem \u015brednim Greenwich. Na stacji kosmicznej znajduje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zegar atomowy s\u0142u\u017c\u0105cy do obliczania dok\u0142adnego czasu dla standardu UTC, jednak z regu\u0142y astronauci stosuj\u0105 si\u0119 do starego, dobrego czasu GMT.<\/li>\n\n\n\n
- GMT by\u0142 pierwszym standardem, kt\u00f3ry jako godzin\u0119 zerow\u0105 wyznacza\u0142 po\u0142udnie. Wszystkie inne standardy jako godzin\u0119 zerow\u0105 wyznacza\u0142y p\u00f3\u0142noc (praktyka ta si\u0119ga czas\u00f3w Rzymian) \u2013 dop\u00f3ki nie wkroczyli Brytyjczycy.<\/li>\n\n\n\n
- Kiedy w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich ustanowiono GMT, miejsce to og\u0142oszono \u201ena mocy mi\u0119dzynarodowego dekretu oficjalnym punktem pocz\u0105tkowym ka\u017cdego nowego dnia, roku i tysi\u0105clecia\u201d. Nie ma presji, Greenwich!<\/li>\n\n\n\n
- Wielka Brytania nie zawsze stosuje czas GMT, poniewa\u017c latem obowi\u0105zuje tam czas letni. Innymi s\u0142owy, Brytyjczycy w miesi\u0105cach letnich stosuj\u0105 czas GMT+1, mimo \u017ce to w\u0142a\u015bnie oni stworzyli standard czasu GMT\u2026 wygl\u0105da na to, \u017ce Brytyjczycy maj\u0105 zwyczaj wyprzedza\u0107 samych siebie!<\/li>\n\n\n\n
- GMT nazywany jest r\u00f3wnie\u017c czasem zachodnioeuropejskim, a czasami Greenwich Mean UT (skr\u00f3t od czasu uniwersalnego). Jest to wygodne, ale niedok\u0142adne, poniewa\u017c kilka kraj\u00f3w Europy Zachodniej faktycznie znajduje si\u0119 w strefie GMT+1 lub GMT+2, ale w ko\u0144cu jest to zaledwie r\u00f3\u017cnica jednej godziny.<\/li>\n\n\n\n
- Kilka kraj\u00f3w, takich jak Belgia i Kanada, wykorzystuje czas \u015bredni Greenwich do okre\u015blenia czasu lokalnego. C\u00f3\u017c, je\u015bli to dzia\u0142a, to dzia\u0142a.<\/li>\n\n\n\n
- Chiny s\u0105 ogromne, a mimo to maj\u0105 tylko jedn\u0105 stref\u0119 czasow\u0105: GMT+8:00, nazywan\u0105 wewn\u0119trznie czasem peki\u0144skim. Z drugiej strony Francja, cho\u0107 w por\u00f3wnaniu z Chinami niewielka, ma a\u017c 12 r\u00f3\u017cnych stref czasowych, poniewa\u017c nadal posiada terytoria na ca\u0142ym \u015bwiecie; co dziwne, oznacza to, \u017ce nad Francj\u0105 s\u0142o\u0144ce nigdy nie zachodzi \u2013 jeste\u015bmy przekonani, \u017ce Ludwik XIV, czyli Kr\u00f3l S\u0142o\u0144ce, by\u0142by tym faktem rozbawiony.<\/li>\n\n\n\n
- Mi\u0119dzy Chinami a Pakistanem wyst\u0119puje trzygodzinna r\u00f3\u017cnica czasu, a kraje te dziel\u0105 wsp\u00f3ln\u0105 granic\u0119. Gdyby mia\u0142 Pan podr\u00f3\u017cowa\u0107 mi\u0119dzy nimi, musia\u0142by Pan przestawi\u0107 zegarek o trzy godziny zaraz po przekroczeniu granicy, nawet gdyby samo przekroczenie zaj\u0119\u0142o Panu zaledwie pi\u0119\u0107 minut\u2026 Prosz\u0119 sobie to wyobrazi\u0107!<\/li>\n\n\n\n
- A skoro mowa o granicach: male\u0144ka wyspa M\u00e4rket na Morzu Ba\u0142tyckim ma powierzchni\u0119 r\u00f3wn\u0105 trzem boiskom pi\u0142karskim, ale obowi\u0105zuj\u0105 na niej dwie r\u00f3\u017cne strefy czasowe, poniewa\u017c nale\u017cy zar\u00f3wno do Szwecji, jak i do Finlandii. Chocia\u017c dos\u0142ownie w ci\u0105gu minuty mo\u017cna przej\u015b\u0107 na drug\u0105 stron\u0119, nale\u017cy odpowiednio przestawi\u0107 zegarek na czas szwedzki lub fi\u0144ski.<\/li>\n\n\n\n
- Rosja rozci\u0105ga si\u0119 na ponad 12 stref czasowych (tak, to ogromny kraj). Jednak Rosjanie stosuj\u0105 tylko 9 stref czasowych. Dlaczego? Poniewa\u017c prezydent W\u0142adimir Putin postanowi\u0142 zlikwidowa\u0107 trzy z tych stref. Nie s\u0105 one ju\u017c stosowane w Rosji \u2013 na czas nieokre\u015blony. Wydaje si\u0119, \u017ce nawet czas nie ma wp\u0142ywu na pana Putina.<\/li>\n\n\n\n
- Nie wszystkie kraje stosuj\u0105 pe\u0142ne godziny w swoim przesuni\u0119ciu wzgl\u0119dem czasu UTC. Na przyk\u0142ad Indie stosuj\u0105 przesuni\u0119cie wynosz\u0105ce 5:30 godzin (UTC+05:30). Z kolei czas w Nepalu to UTC+05:45. Widzimy wi\u0119c, \u017ce w przesuni\u0119ciu wzgl\u0119dem czasu UTC stosuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c u\u0142amki godziny. To si\u0119 nazywa dba\u0142o\u015b\u0107 o szczeg\u00f3\u0142y!<\/li>\n\n\n\n
- Maj\u0105 Pa\u0144stwo ochot\u0119 na kilka przyj\u0119\u0107 urodzinowych? Dzi\u0119ki strefom czasowym jest to mo\u017cliwe: mog\u0105 Pa\u0144stwo \u015bwi\u0119towa\u0107 urodziny w domu, wsi\u0105\u015b\u0107 do samolotu i polecie\u0107 do kraju, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 kilka stref czasowych dalej. I oto \u2013 zn\u00f3w s\u0105 Pa\u0144stwa urodziny!<\/li>\n\n\n\n
- W rzeczywisto\u015bci mog\u0105 Pa\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c przenie\u015b\u0107 si\u0119\u2026 do wczoraj lub jutra. Dzi\u0119ki strefom czasowym na ca\u0142ym \u015bwiecie mog\u0105 Pa\u0144stwo wyruszy\u0107 z Pary\u017ca o 8:00 rano w poniedzia\u0142ek i znale\u017a\u0107 si\u0119 w Los Angeles w niedziel\u0119. Przej\u015bcie na czas letni nagle wydaje si\u0119 urocze, prawda?<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Teraz, gdy ju\u017c wie Pan\/Pani, czym jest standard czasowy, a czym strefa czasowa, jaka jest historia czasu \u015bredniego w Greenwich oraz jak dzia\u0142a ca\u0142y system pomiaru czasu na \u015bwiecie, nigdy wi\u0119cej nie pope\u0142ni Pan\/Pani b\u0142\u0119du w obliczeniach czasowych \u2013 nawet w kosmosie. Je\u015bli jednak pracuj\u0105 Pa\u0144stwo lub komunikuj\u0105 si\u0119 z osobami rozsianymi po ca\u0142ym \u015bwiecie, zazwyczaj wygodniej jest po prostu skorzysta\u0107 z przelicznika stref czasowych<\/a>, zamiast pr\u00f3bowa\u0107 oblicza\u0107, kto jest op\u00f3\u017aniony, a kto wyprzedza \u2013 w ko\u0144cu czas jest cenny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b, zapewne s\u0142ysza\u0142 Pan\/Pani o GMT, czyli \u015brednim czasie greenwichskim, i wie Pan\/Pani, \u017ce termin ten odnosi si\u0119 do strefy czasowej. Jednak zapewne s\u0142ysza\u0142 Pan\/Pani r\u00f3wnie\u017c o UTC, a terminy GMT i UTC s\u0105 cz\u0119sto mylone. Dlaczego? Chocia\u017c oba terminy s\u0142u\u017c\u0105 do okre\u015blenia godziny \u201ezerowej\u201d, na kt\u00f3rej opieraj\u0105 si\u0119 obliczenia stref czasowych…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":42409,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":"","bs_cache_bypass_cache":0,"bs_cache_related_page":0},"class_list":["post-42226","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"taxonomy_info":[],"featured_image_src_large":["https:\/\/www.worldclock.com\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/pl-gmt-greenwich-mean-time-worldclock-1024x538.jpg",1024,538,true],"author_info":{"display_name":"clocker","author_link":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/author\/clocker\/"},"comment_info":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42226","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42226"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42226\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/media\/42409"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42226"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Czym jest czas \u015bredni Greenwich?<\/strong><\/h2>\n\n\n\nCzas \u015bredni Greenwich, w skr\u00f3cie GMT, to strefa czasowa obejmuj\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 Europy, Afryki i Antarktydy. Centrum strefy GMT stanowi Kr\u00f3lewskie Obserwatorium Astronomiczne w Greenwich w Londynie, po\u0142o\u017cone na po\u0142udniku zerowym, czyli na d\u0142ugo\u015bci geograficznej zero. Przez kilka stuleci GMT funkcjonowa\u0142o zar\u00f3wno jako standard czasowy, jak i strefa czasowa, jednak nie jest to to samo co UTC: obecnie GMT jest jednoznacznie uznawane za stref\u0119 czasow\u0105, a UTC za standard czasowy. Zasadniczo GMT odpowiada UTC+0:00. Innymi s\u0142owy, czas \u015bredni Greenwich nie ma przesuni\u0119cia wzgl\u0119dem UTC.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Nie oznacza to jednak, \u017ce wszystkie kraje w strefie czasowej GMT maj\u0105 t\u0119 sam\u0105 godzin\u0119. Niekt\u00f3re kraje stosuj\u0105 czas letni, dlatego w ciep\u0142ych miesi\u0105cach roku znajduj\u0105 si\u0119 w strefie czasowej GMT+1. W rzeczywisto\u015bci nawet Wielka Brytania stosuje czas letni w miesi\u0105cach letnich. Innymi s\u0142owy, kraj, kt\u00f3ry wprowadzi\u0142 czas GMT, nie pozostaje w strefie czasowej GMT przez ca\u0142y rok. Latem Wielka Brytania znajduje si\u0119 w strefie czasowej BST (British Standard Time).<\/p>\n\n\n\n
Czasami myl\u0105ce jest przekonanie, \u017ce kilka kraj\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie mo\u017ce nale\u017ce\u0107 do tej samej strefy czasowej, ale mo\u017cna to \u0142atwo zrozumie\u0107 w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b: strefy czasowe s\u0105 definiowane w stopniach na wsch\u00f3d lub zach\u00f3d, a nie w stopniach na po\u0142udnie lub p\u00f3\u0142noc. Oznacza to, \u017ce dana strefa czasowa obejmuje te same kraje w p\u0142aszczy\u017anie pionowej, dlatego Wielka Brytania i Republika Po\u0142udniowej Afryki stosuj\u0105 ten sam czas. Po raz kolejny ma to zwi\u0105zek z ruchem obrotowym Ziemi: po\u0142udnie jest po\u0142udniem od p\u00f3\u0142nocy do po\u0142udnia, poniewa\u017c bieguny pozostaj\u0105 w sta\u0142ym po\u0142o\u017ceniu; jednak od zachodu do wschodu wyst\u0119puje r\u00f3\u017cnica, poniewa\u017c Ziemia obraca si\u0119 wok\u00f3\u0142 w\u0142asnej osi. Co ciekawe, cho\u0107 strefy czasowe s\u0105 technicznie \u015bci\u015ble okre\u015blone przez geografi\u0119, czasami mo\u017ce to by\u0107 decyzja czysto polityczna. Na przyk\u0142ad Indie obejmuj\u0105 rozleg\u0142e terytorium, na kt\u00f3rym w sensie geograficznym wyst\u0119puje kilka stref czasowych, ale od czas\u00f3w kolonialnych w ca\u0142ym kraju obowi\u0105zuje tylko jedna strefa czasowa od granicy do granicy. Podobnie jest w przypadku Chin: mimo \u017ce ich terytorium jest ogromne i z \u0142atwo\u015bci\u0105 mog\u0142oby obejmowa\u0107 co najmniej trzy lub cztery strefy czasowe, w ca\u0142ym kraju obowi\u0105zuje tylko jedna \u2013 czas peki\u0144ski. To dziwne, \u017ce w Bombaju s\u0142o\u0144ce dopiero wschodzi, a w Kalkucie jest ju\u017c po\u0142udnie, jednak oba miasta uznaj\u0105, \u017ce zgodnie z indyjsk\u0105 polityk\u0105 jednej strefy czasowej jest godzina 9:00 rano \u2013 ale by\u0107 mo\u017ce nawet pomiar czasu mo\u017ce by\u0107 raczej wynikiem porozumienia ni\u017c obiektywn\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Kr\u00f3tka historia czasu GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\nW ko\u0144cu w\u0142a\u015bnie tym jest GMT: porozumieniem. Wprowadzony w celu u\u0142atwienia nawigacji morskiej podczas podr\u00f3\u017cy dooko\u0142a \u015bwiata, GMT by\u0142 niegdy\u015b mi\u0119dzynarodowym standardem czasu cywilnego. GMT zosta\u0142 ustanowiony w XVII wieku przez Kr\u00f3lewskie Obserwatorium w Greenwich i by\u0142 wykorzystywany przez marynarzy oraz oficer\u00f3w marynarki wojennej jako punkt odniesienia czasowego w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach na ca\u0142ym \u015bwiecie. P\u0142yn\u0105c pi\u0119tna\u015bcie stopni na zach\u00f3d od po\u0142udnika zerowego w Greenwich, przesuwa si\u0119 czas o godzin\u0119; p\u0142yn\u0105c kolejne pi\u0119tna\u015bcie stopni na zach\u00f3d, przesuni\u0119cie wynosi dwie godziny i tak dalej.<\/p>\n\n\n\n
Jednak obecnie wiemy to, czego nie wiedzieli XVII-wieczni \u017ceglarze: \u017ce GMT nie jest tak precyzyjny, jak kiedy\u015b s\u0105dzili\u015bmy. Pami\u0119ta Pan t\u0119 ca\u0142\u0105 spraw\u0119 z obrotem Ziemi? C\u00f3\u017c, jak zauwa\u017cyli naukowcy, czasami wyst\u0119puj\u0105 niewielkie nieregularno\u015bci w pr\u0119dko\u015bci obrotowej, a te nieregularno\u015bci powoduj\u0105 czasami zjawisko znane jako \u201esekundy przest\u0119pne\u201d, czyli momenty, w kt\u00f3rych godzina zerowa nie jest dok\u0142adnie zerem, lecz wyst\u0119puje w niej kilkusekundowe odchylenie. Aby uwzgl\u0119dni\u0107 te brakuj\u0105ce sekundy, standard czasu musi by\u0107 okresowo korygowany, tak aby odpowiada\u0142 rzeczywistemu czasowi atomowemu \u2013 i tu w\u0142a\u015bnie pojawia si\u0119 UTC.<\/p>\n\n\n\n
UTC to standard czasowy, kt\u00f3ry stanowi podstaw\u0119 pomiaru czasu i podzia\u0142u na strefy czasowe na ca\u0142ym \u015bwiecie. Jednak w Wielkiej Brytanii GMT jest nadal stosowany do cel\u00f3w cywilnych, cho\u0107 nie ma to charakteru formalnego. Czas \u015bredni Greenwich (GMT) zosta\u0142 ustanowiony w Anglii i przyj\u0119ty podczas Mi\u0119dzynarodowej Konferencji Meridianowej w 1884 roku; w\u00f3wczas Ziemi\u0119 podzielono na 24 strefy czasowe, z kt\u00f3rych ka\u017cda opiera\u0142a si\u0119 na czasie wed\u0142ug po\u0142udnika zerowego w Greenwich. Ka\u017cda strefa czasowa mia\u0142a przesuni\u0119cie wynosz\u0105ce okre\u015blon\u0105 liczb\u0119 godzin przed lub za czasem GMT, jak wyja\u015bnili\u015bmy wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n
Poniewa\u017c jednak obr\u00f3t Ziemi jest nieregularny i z roku na rok ulega spowolnieniu, GMT zosta\u0142o zast\u0105pione jako \u015bwiatowy standard przez czas uniwersalny skoordynowany (UTC). Czas UTC jest utrzymywany za pomoc\u0105 niezwykle precyzyjnych zegar\u00f3w atomowych rozmieszczonych w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach na ca\u0142ym \u015bwiecie. W systemie UTC funkcjonuje r\u00f3wnie\u017c mechanizm sekundy przest\u0119pnej. Poniewa\u017c obr\u00f3t Ziemi ulega spowolnieniu, wyst\u0119puj\u0105 niewielkie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy czasem UTC a czasem wskazywanym przez zegary atomowe. Okresowo do czasu UTC dodawana jest jedna sekunda w celu wyr\u00f3wnania tej r\u00f3\u017cnicy. Do tej pory dodano 27 takich sekund, wi\u0119c cho\u0107 czas GMT mo\u017ce by\u0107 czasami u\u017cywany w odniesieniu do standardu czasowego, by\u0142by on ju\u017c op\u00f3\u017aniony o 27 sekund \u2013 podczas gdy czas UTC nie jest, dzi\u0119ki wspomnianym zegarom atomowym.<\/p>\n\n\n\n
Czy zatem nadal mo\u017cna stosowa\u0107 GMT i UTC razem? W pewnym sensie: niezale\u017cnie od tego, czy powie Pan \u201eUTC-5\u201d, czy \u201eGMT-5\u201d, w obu przypadkach b\u0119dzie to oznacza\u0142o czas nowojorski. Dla jasno\u015bci nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce GMT okre\u015bla obecnie stref\u0119 czasow\u0105 wzd\u0142u\u017c po\u0142udnika zerowego, podczas gdy UTC jest precyzyjnym standardem czasowym opartym na zegarach atomowych.<\/p>\n\n\n\n
Jak dzia\u0142a GMT?<\/h2>\n\n\n\n
Spos\u00f3b dzia\u0142ania czasu \u015bredniego w Greenwich (GMT) nieco r\u00f3\u017cni si\u0119 od standardowych stref czasowych, takich jak EST czy PST, lub stref czasu letniego, takich jak CDT<\/a> czy EDT<\/a>. W rzeczywisto\u015bci nie jest to co\u015b, co ludzie nazywaj\u0105 typowymi strefami czasowymi. G\u0142\u00f3wna r\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce czas \u015bredni Greenwich nie ma przesuni\u0119cia wzgl\u0119dem uniwersalnego czasu koordynowanego (UTC)<\/strong>. W rzeczywisto\u015bci jest on stosowany r\u00f3wnolegle z czasem standardowym na niekt\u00f3rych kontynentach, w tym w Europie, Afryce, Ameryce P\u00f3\u0142nocnej i na Antarktydzie.\u00a0<\/p>\n\n\n\nW odr\u00f3\u017cnieniu od zwyk\u0142ych stref czasowych czas \u015bredni Greenwich jest obliczany na podstawie po\u0142o\u017cenia S\u0142o\u0144ca. Dok\u0142adniej rzecz ujmuj\u0105c, w Greenwich jest godzina 12:00 w po\u0142udnie, gdy S\u0142o\u0144ce znajduje si\u0119 w najwy\u017cszym punkcie. W po\u0142udnie S\u0142o\u0144ce znajduje si\u0119 dok\u0142adnie nad po\u0142udnikiem zerowym \u2013 hipotetyczn\u0105 lini\u0105 o d\u0142ugo\u015bci geograficznej 0\u00b0, kt\u00f3ra dzieli Ziemi\u0119 na dwie r\u00f3wne cz\u0119\u015bci.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Czas \u015bredni Greenwich stanowi \u201e\u015bredni\u0105\u201d codziennego czasu w ci\u0105gu roku, w kt\u00f3rym S\u0142o\u0144ce przecina po\u0142udnik zerowy w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich. W zwi\u0105zku z tym GMT jest raczej czasem zegarowym, a nie czasem astronomicznym, kt\u00f3ry zmienia si\u0119 w ci\u0105gu roku. Zamiast tego GMT jest codziennie mierzony za pomoc\u0105 zegara. G\u0142\u00f3wnym celem czasu Greenwich Mean Time jest ujednolicenie czasu niezale\u017cnie od lokalizacji. W zwi\u0105zku z tym zegarki z ustawieniem GMT s\u0105 powszechnie u\u017cywane przez podr\u00f3\u017cnych.<\/p>\n\n\n\n
Jak przeliczy\u0107 czas GMT na inne strefy czasowe?<\/h2>\n\n\n\n
Poniewa\u017c GMT nie jest czasem standardowym, kt\u00f3ry ma przesuni\u0119cie wzgl\u0119dem czasu UTC, przeliczanie go na inne strefy czasowe mo\u017ce by\u0107 nieco bardziej skomplikowane. Najcz\u0119\u015bciej ludzie obliczaj\u0105 czas w oparciu o uniwersalny czas koordynowany (UTC), kt\u00f3ry jest uznawany za \u015bwiatowy standard. GMT nie jest ju\u017c stosowany w \u015brodowisku naukowym, jednak czasami ludzie nadal chc\u0105 dowiedzie\u0107 si\u0119, na czym polega dzia\u0142anie GMT i jak przeliczy\u0107 go na inne strefy czasowe.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli znaj\u0105 Pa\u0144stwo zasady przeliczania czasu UTC na r\u00f3\u017cne strefy czasowe, z \u0142atwo\u015bci\u0105 mog\u0105 Pa\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c przeliczy\u0107 czas GMT. Pow\u00f3d jest bardzo prosty. Nie ma r\u00f3\u017cnicy czasowej mi\u0119dzy uniwersalnym czasem koordynowanym a czasem \u015brednim w Greenwich<\/strong>. Nie oznacza to jednak, \u017ce s\u0105 one dok\u0142adnie takie same. W rzeczywisto\u015bci GMT jest stref\u0105 czasow\u0105, podczas gdy UTC jest jedynie standardem. GMT jest oficjalnie stosowany w niekt\u00f3rych krajach europejskich i afryka\u0144skich. \u017badne pa\u0144stwo nie stosuje jednak czasu UTC jako czasu lokalnego. Co ciekawe, ani GMT, ani UTC nie ulegaj\u0105 zmianie w zwi\u0105zku z czasem letnim<\/a>, jednak niekt\u00f3re kraje stosuj\u0105ce GMT przechodz\u0105 na inne strefy czasowe w okresie obowi\u0105zywania czasu letniego<\/a>.\u00a0<\/p>\n\n\n\nAby przeliczy\u0107 czas GMT na inne strefy czasowe, prosz\u0119 skorzysta\u0107 z poni\u017cszego przewodnika:<\/p>\n\n\n\n
\n- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas wschodni (ET) o 4 godziny<\/strong>.<\/li>\n\n\n\n
- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas \u015brodkowy (CT) o 5 godzin<\/strong>.<\/li>\n\n\n\n
- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas g\u00f3rski (MT) o 6 godzin<\/strong>.<\/li>\n\n\n\n
- Czas \u015bredni w Greenwich wyprzedza czas pacyficzny (PT) o 7 godzin<\/strong>.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Zatem, aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas wschodnioameryka\u0144ski (ET), nale\u017cy odj\u0105\u0107 4 godziny; aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas \u015brodkowoameryka\u0144ski (CT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 5 godzin; aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas g\u00f3rski (MT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 6 godzin, a aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas pacyficzny (PT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 7 godzin.<\/p>\n\n\n\n
G\u0142\u00f3wne terytoria, na kt\u00f3rych obowi\u0105zuje czas GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\nCzas \u015bredni Greenwich jest stosowany jako czas standardowy przez ca\u0142y rok (nie ma korekty zwi\u0105zanej z czasem letnim) w nast\u0119puj\u0105cych krajach:<\/p>\n\n\n\n
\n- Burkina Faso<\/li>\n\n\n\n
- Mauretania<\/li>\n\n\n\n
- Gwinea Bissau<\/li>\n\n\n\n
- Wybrze\u017ce Ko\u015bci S\u0142oniowej<\/li>\n\n\n\n
- Gwinea<\/li>\n\n\n\n
- Sierra Leone<\/li>\n\n\n\n
- Liberia<\/li>\n\n\n\n
- Islandia<\/li>\n\n\n\n
- Mali<\/li>\n\n\n\n
- Gambia<\/li>\n\n\n\n
- Senegal<\/li>\n\n\n\n
- Ghana<\/li>\n\n\n\n
- Wyspa Ascension<\/li>\n\n\n\n
- Togo<\/li>\n\n\n\n
- \u015awi\u0119ta Helena<\/li>\n\n\n\n
- Tristan da Cunha<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Istnieje r\u00f3wnie\u017c 5 kraj\u00f3w, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w strefie czasowej GMT, ale stosuj\u0105 czas letni (GMT+1):<\/p>\n\n\n\n
\n- Wielka Brytania<\/li>\n\n\n\n
- Portugalia<\/li>\n\n\n\n
- Sahara Zachodnia<\/li>\n\n\n\n
- Republika Irlandii<\/li>\n\n\n\n
- Maroko<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Inne terytoria znajduj\u0105ce si\u0119 w strefie czasowej GMT to mi\u0119dzy innymi Wyspy Owcze i Wyspy Kanaryjskie.<\/p>\n\n\n\n
Najwi\u0119ksze miasta w strefie czasowej GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\nW strefie czasowej GMT oraz w strefie czasowej GMT+1 (czas letni) znajduje si\u0119 wiele du\u017cych miast. Do najbardziej znanych nale\u017c\u0105 Londyn, Belfast, Cardiff, Dublin, Madryt, Lizbona, Edynburg, Cork, Galway, Porto, Aveiro, Reykjavik i Danmarkshavn, wi\u0119c je\u015bli zamierzaj\u0105 Pa\u0144stwo zadzwoni\u0107 do przyjaciela lub wsp\u00f3\u0142pracownika w kt\u00f3rymkolwiek z tych miast, prosz\u0119 sprawdzi\u0107 w Google, jaka jest aktualna godzina GMT \u2013 w przeciwnym razie ryzykuj\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce zak\u0142\u00f3c\u0105 mu Pan\/Pani spok\u00f3j w nieodpowiednim momencie.<\/p>\n\n\n\n
Dok\u0142adna liczba os\u00f3b mieszkaj\u0105cych w strefie czasowej Greenwich Mean Time nie jest znana. Szacuje si\u0119 jednak, \u017ce w strefie GMT mieszka mniej os\u00f3b ni\u017c w strefie czasowej EST w Stanach Zjednoczonych (w strefie czasowej EST mieszka oko\u0142o 142 milion\u00f3w os\u00f3b). Ma\u0142o znanym faktem jest to, \u017ce Grenlandia znajduje si\u0119 w tej samej strefie czasowej co Wielka Brytania. Dziwne, prawda?<\/p>\n\n\n\n
Czym jest zegarek GMT?<\/h2>\n\n\n\n
Czy wiedz\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce GMT jest jedyn\u0105 stref\u0105 czasow\u0105, dla kt\u00f3rej istnieje specjalny zegarek wy\u015bwietlaj\u0105cy czas GMT? Zegarek GMT to zegarek z 24-godzinnym formatem, kt\u00f3ry mierzy czas w drugiej strefie czasowej. Co zaskakuj\u0105ce, zegarki GMT nie s\u0105 wyposa\u017cone w standardow\u0105 24-godzinn\u0105 skal\u0119, ale wi\u0105\u017ce si\u0119 to z kilkoma zaletami.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Zegarki GMT umo\u017cliwiaj\u0105 u\u017cytkownikom ustawienie dodatkowej strefy czasowej. Dzi\u0119ki temu mog\u0105 Pa\u0144stwo wybra\u0107 jedn\u0105, dwie lub trzy dodatkowe strefy czasowe na swoim zegarku. Zegarek posiada funkcj\u0119 automatycznego przestawiania si\u0119 co 24 godziny. Jest to idealny spos\u00f3b na \u015bledzenie czasu w r\u00f3\u017cnych strefach czasowych bez konieczno\u015bci r\u0119cznego obliczania r\u00f3\u017cnic czasowych lub korzystania z internetowych przelicznik\u00f3w czasu.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Kolejn\u0105 zalet\u0105 zegark\u00f3w GMT jest to, \u017ce je\u015bli Pa\u0144stwo taki posiadaj\u0105, nie ma mo\u017cliwo\u015bci pomylenia a.m. z p.m. lub odwrotnie.<\/strong> Jest to szczeg\u00f3lnie przydatna funkcja dla os\u00f3b podr\u00f3\u017cuj\u0105cych w nocy. Funkcja ta wynika z faktu, \u017ce na zegarku uwzgl\u0119dniono wszystkie 24 godziny, co uniemo\u017cliwia pomylenie a.m. z p.m. W rezultacie zegarki GMT s\u0105 cz\u0119sto u\u017cywane przez pilot\u00f3w, poniewa\u017c u\u0142atwiaj\u0105 komunikacj\u0119 i nawigacj\u0119 oraz pomagaj\u0105 unikn\u0105\u0107 nieporozumie\u0144.\u00a0<\/p>\n\n\n\nPierwszy publicznie zaprezentowany zegarek GMT w historii<\/h3>\n\n\n\n
Zegar bramy Shepherda uznawany jest za pierwszy w historii zegar GMT, kt\u00f3ry publicznie wskazywa\u0142 czas \u015bredni greenwichski (GMT). Zegar ten jest po\u0142\u0105czony z zegarem g\u0142\u00f3wnym Shepherda i zosta\u0142 zainstalowany w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich w 1852 roku. Poniewa\u017c jest on zsynchronizowany z daleka, zegar bramy Shepherda nazywany jest r\u00f3wnie\u017c zegarem \u201epodrz\u0119dnym\u201d.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Sie\u0107 zegar\u00f3w \u201eg\u0142\u00f3wnych\u201d i \u201epodrz\u0119dnych\u201d zosta\u0142a stworzona i zainstalowana przez Charlesa Shepherda. Obecnie stosowanie tarczy 24-godzinnej jest raczej rzadko\u015bci\u0105, jednak pierwotnie zegar ten wskazywa\u0142 czas astronomiczny, kt\u00f3rego pocz\u0105tek przypada\u0142 na godzin\u0119 12 w po\u0142udnie, a nie o p\u00f3\u0142nocy. Najbardziej rzucaj\u0105c\u0105 si\u0119 w oczy cech\u0105 zegara przy bramie Shepherda jest to, \u017ce ma on 24 godziny zamiast zwyczajowych 12. W zwi\u0105zku z tym wskaz\u00f3wka godzinowa wskazuj\u0105ca godzin\u0119 12 skierowana jest w d\u00f3\u0142, a nie w g\u00f3r\u0119.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
W latach 1850\u20131893 zegar g\u0142\u00f3wny Shepherda stanowi\u0142 punkt odniesienia dla systemu czasowego Wielkiej Brytanii. Wykorzystuj\u0105c linie telegraficzne, zegar przesy\u0142a\u0142 informacje o czasie do najwi\u0119kszych miast, takich jak Londyn, Edynburg, Glasgow, Dublin, Belfast i inne. Co wi\u0119cej, od 1866 roku czas ten by\u0142 r\u00f3wnie\u017c przekazywany na Uniwersytet Harvarda w Cambridge w stanie Massachusetts.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
W tamtych czasach zegar bramy Shepherda odgrywa\u0142 najwa\u017cniejsz\u0105 rol\u0119 w przekazywaniu dok\u0142adnego czasu mieszka\u0144com r\u00f3\u017cnych zak\u0105tk\u00f3w \u015bwiata. W rezultacie dzi\u015b uznaje si\u0119 go za jeden z najwa\u017cniejszych zegar\u00f3w, jakie kiedykolwiek powsta\u0142y.\u00a0<\/p>\n\n\n\n
Pierwsz\u0105 rzecz\u0105, jak\u0105 mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 w tym zegarze, jest to, \u017ce na jego tarczy widnieje 24 godziny zamiast zwyczajowych 12. Oznacza to, \u017ce o godz. 12 w po\u0142udnie wskaz\u00f3wka godzinowa wskazuje prosto w d\u00f3\u0142, a nie prosto w g\u00f3r\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Pocz\u0105tkowo zegar przy bramie Shepherd Gate wskazywa\u0142 czas astronomiczny, zgodnie z kt\u00f3rym liczenie 24 godzin dnia rozpoczyna\u0142o si\u0119 w po\u0142udnie. Jednak w XX wieku zegar zosta\u0142 przestawiony na czas GMT i od tego momentu liczenie 24 godzin rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od p\u00f3\u0142nocy. Zegar nie zosta\u0142 dostosowany do brytyjskiego czasu letniego i do dzi\u015b wskazuje czas GMT.<\/p>\n\n\n\n
Ciekawostki dotycz\u0105ce stref czasowych<\/strong><\/h2>\n\n\n\nSkoro ju\u017c wie Pan\/Pani wszystko, co warto wiedzie\u0107 o czasie \u015brednim w Greenwich (GMT), czasie UTC oraz przesuni\u0119ciu czasowym wzgl\u0119dem UTC, zapoznajmy si\u0119 z kilkoma fascynuj\u0105cymi faktami na temat stref czasowych. Niekt\u00f3re z nich s\u0105 naprawd\u0119 osza\u0142amiaj\u0105ce:<\/p>\n\n\n\n
\n- Chcieliby Pa\u0144stwo wiedzie\u0107, kt\u00f3ra jest godzina w kosmosie? Okazuje si\u0119, \u017ce czas na Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej jest zgodny z czasem \u015brednim Greenwich. Na stacji kosmicznej znajduje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zegar atomowy s\u0142u\u017c\u0105cy do obliczania dok\u0142adnego czasu dla standardu UTC, jednak z regu\u0142y astronauci stosuj\u0105 si\u0119 do starego, dobrego czasu GMT.<\/li>\n\n\n\n
- GMT by\u0142 pierwszym standardem, kt\u00f3ry jako godzin\u0119 zerow\u0105 wyznacza\u0142 po\u0142udnie. Wszystkie inne standardy jako godzin\u0119 zerow\u0105 wyznacza\u0142y p\u00f3\u0142noc (praktyka ta si\u0119ga czas\u00f3w Rzymian) \u2013 dop\u00f3ki nie wkroczyli Brytyjczycy.<\/li>\n\n\n\n
- Kiedy w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich ustanowiono GMT, miejsce to og\u0142oszono \u201ena mocy mi\u0119dzynarodowego dekretu oficjalnym punktem pocz\u0105tkowym ka\u017cdego nowego dnia, roku i tysi\u0105clecia\u201d. Nie ma presji, Greenwich!<\/li>\n\n\n\n
- Wielka Brytania nie zawsze stosuje czas GMT, poniewa\u017c latem obowi\u0105zuje tam czas letni. Innymi s\u0142owy, Brytyjczycy w miesi\u0105cach letnich stosuj\u0105 czas GMT+1, mimo \u017ce to w\u0142a\u015bnie oni stworzyli standard czasu GMT\u2026 wygl\u0105da na to, \u017ce Brytyjczycy maj\u0105 zwyczaj wyprzedza\u0107 samych siebie!<\/li>\n\n\n\n
- GMT nazywany jest r\u00f3wnie\u017c czasem zachodnioeuropejskim, a czasami Greenwich Mean UT (skr\u00f3t od czasu uniwersalnego). Jest to wygodne, ale niedok\u0142adne, poniewa\u017c kilka kraj\u00f3w Europy Zachodniej faktycznie znajduje si\u0119 w strefie GMT+1 lub GMT+2, ale w ko\u0144cu jest to zaledwie r\u00f3\u017cnica jednej godziny.<\/li>\n\n\n\n
- Kilka kraj\u00f3w, takich jak Belgia i Kanada, wykorzystuje czas \u015bredni Greenwich do okre\u015blenia czasu lokalnego. C\u00f3\u017c, je\u015bli to dzia\u0142a, to dzia\u0142a.<\/li>\n\n\n\n
- Chiny s\u0105 ogromne, a mimo to maj\u0105 tylko jedn\u0105 stref\u0119 czasow\u0105: GMT+8:00, nazywan\u0105 wewn\u0119trznie czasem peki\u0144skim. Z drugiej strony Francja, cho\u0107 w por\u00f3wnaniu z Chinami niewielka, ma a\u017c 12 r\u00f3\u017cnych stref czasowych, poniewa\u017c nadal posiada terytoria na ca\u0142ym \u015bwiecie; co dziwne, oznacza to, \u017ce nad Francj\u0105 s\u0142o\u0144ce nigdy nie zachodzi \u2013 jeste\u015bmy przekonani, \u017ce Ludwik XIV, czyli Kr\u00f3l S\u0142o\u0144ce, by\u0142by tym faktem rozbawiony.<\/li>\n\n\n\n
- Mi\u0119dzy Chinami a Pakistanem wyst\u0119puje trzygodzinna r\u00f3\u017cnica czasu, a kraje te dziel\u0105 wsp\u00f3ln\u0105 granic\u0119. Gdyby mia\u0142 Pan podr\u00f3\u017cowa\u0107 mi\u0119dzy nimi, musia\u0142by Pan przestawi\u0107 zegarek o trzy godziny zaraz po przekroczeniu granicy, nawet gdyby samo przekroczenie zaj\u0119\u0142o Panu zaledwie pi\u0119\u0107 minut\u2026 Prosz\u0119 sobie to wyobrazi\u0107!<\/li>\n\n\n\n
- A skoro mowa o granicach: male\u0144ka wyspa M\u00e4rket na Morzu Ba\u0142tyckim ma powierzchni\u0119 r\u00f3wn\u0105 trzem boiskom pi\u0142karskim, ale obowi\u0105zuj\u0105 na niej dwie r\u00f3\u017cne strefy czasowe, poniewa\u017c nale\u017cy zar\u00f3wno do Szwecji, jak i do Finlandii. Chocia\u017c dos\u0142ownie w ci\u0105gu minuty mo\u017cna przej\u015b\u0107 na drug\u0105 stron\u0119, nale\u017cy odpowiednio przestawi\u0107 zegarek na czas szwedzki lub fi\u0144ski.<\/li>\n\n\n\n
- Rosja rozci\u0105ga si\u0119 na ponad 12 stref czasowych (tak, to ogromny kraj). Jednak Rosjanie stosuj\u0105 tylko 9 stref czasowych. Dlaczego? Poniewa\u017c prezydent W\u0142adimir Putin postanowi\u0142 zlikwidowa\u0107 trzy z tych stref. Nie s\u0105 one ju\u017c stosowane w Rosji \u2013 na czas nieokre\u015blony. Wydaje si\u0119, \u017ce nawet czas nie ma wp\u0142ywu na pana Putina.<\/li>\n\n\n\n
- Nie wszystkie kraje stosuj\u0105 pe\u0142ne godziny w swoim przesuni\u0119ciu wzgl\u0119dem czasu UTC. Na przyk\u0142ad Indie stosuj\u0105 przesuni\u0119cie wynosz\u0105ce 5:30 godzin (UTC+05:30). Z kolei czas w Nepalu to UTC+05:45. Widzimy wi\u0119c, \u017ce w przesuni\u0119ciu wzgl\u0119dem czasu UTC stosuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c u\u0142amki godziny. To si\u0119 nazywa dba\u0142o\u015b\u0107 o szczeg\u00f3\u0142y!<\/li>\n\n\n\n
- Maj\u0105 Pa\u0144stwo ochot\u0119 na kilka przyj\u0119\u0107 urodzinowych? Dzi\u0119ki strefom czasowym jest to mo\u017cliwe: mog\u0105 Pa\u0144stwo \u015bwi\u0119towa\u0107 urodziny w domu, wsi\u0105\u015b\u0107 do samolotu i polecie\u0107 do kraju, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 kilka stref czasowych dalej. I oto \u2013 zn\u00f3w s\u0105 Pa\u0144stwa urodziny!<\/li>\n\n\n\n
- W rzeczywisto\u015bci mog\u0105 Pa\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c przenie\u015b\u0107 si\u0119\u2026 do wczoraj lub jutra. Dzi\u0119ki strefom czasowym na ca\u0142ym \u015bwiecie mog\u0105 Pa\u0144stwo wyruszy\u0107 z Pary\u017ca o 8:00 rano w poniedzia\u0142ek i znale\u017a\u0107 si\u0119 w Los Angeles w niedziel\u0119. Przej\u015bcie na czas letni nagle wydaje si\u0119 urocze, prawda?<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Teraz, gdy ju\u017c wie Pan\/Pani, czym jest standard czasowy, a czym strefa czasowa, jaka jest historia czasu \u015bredniego w Greenwich oraz jak dzia\u0142a ca\u0142y system pomiaru czasu na \u015bwiecie, nigdy wi\u0119cej nie pope\u0142ni Pan\/Pani b\u0142\u0119du w obliczeniach czasowych \u2013 nawet w kosmosie. Je\u015bli jednak pracuj\u0105 Pa\u0144stwo lub komunikuj\u0105 si\u0119 z osobami rozsianymi po ca\u0142ym \u015bwiecie, zazwyczaj wygodniej jest po prostu skorzysta\u0107 z przelicznika stref czasowych<\/a>, zamiast pr\u00f3bowa\u0107 oblicza\u0107, kto jest op\u00f3\u017aniony, a kto wyprzedza \u2013 w ko\u0144cu czas jest cenny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b, zapewne s\u0142ysza\u0142 Pan\/Pani o GMT, czyli \u015brednim czasie greenwichskim, i wie Pan\/Pani, \u017ce termin ten odnosi si\u0119 do strefy czasowej. Jednak zapewne s\u0142ysza\u0142 Pan\/Pani r\u00f3wnie\u017c o UTC, a terminy GMT i UTC s\u0105 cz\u0119sto mylone. Dlaczego? Chocia\u017c oba terminy s\u0142u\u017c\u0105 do okre\u015blenia godziny \u201ezerowej\u201d, na kt\u00f3rej opieraj\u0105 si\u0119 obliczenia stref czasowych…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":42409,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":"","bs_cache_bypass_cache":0,"bs_cache_related_page":0},"class_list":["post-42226","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"taxonomy_info":[],"featured_image_src_large":["https:\/\/www.worldclock.com\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/pl-gmt-greenwich-mean-time-worldclock-1024x538.jpg",1024,538,true],"author_info":{"display_name":"clocker","author_link":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/author\/clocker\/"},"comment_info":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42226","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42226"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42226\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/media\/42409"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42226"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
W ko\u0144cu w\u0142a\u015bnie tym jest GMT: porozumieniem. Wprowadzony w celu u\u0142atwienia nawigacji morskiej podczas podr\u00f3\u017cy dooko\u0142a \u015bwiata, GMT by\u0142 niegdy\u015b mi\u0119dzynarodowym standardem czasu cywilnego. GMT zosta\u0142 ustanowiony w XVII wieku przez Kr\u00f3lewskie Obserwatorium w Greenwich i by\u0142 wykorzystywany przez marynarzy oraz oficer\u00f3w marynarki wojennej jako punkt odniesienia czasowego w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach na ca\u0142ym \u015bwiecie. P\u0142yn\u0105c pi\u0119tna\u015bcie stopni na zach\u00f3d od po\u0142udnika zerowego w Greenwich, przesuwa si\u0119 czas o godzin\u0119; p\u0142yn\u0105c kolejne pi\u0119tna\u015bcie stopni na zach\u00f3d, przesuni\u0119cie wynosi dwie godziny i tak dalej.<\/p>\n\n\n\n
Jednak obecnie wiemy to, czego nie wiedzieli XVII-wieczni \u017ceglarze: \u017ce GMT nie jest tak precyzyjny, jak kiedy\u015b s\u0105dzili\u015bmy. Pami\u0119ta Pan t\u0119 ca\u0142\u0105 spraw\u0119 z obrotem Ziemi? C\u00f3\u017c, jak zauwa\u017cyli naukowcy, czasami wyst\u0119puj\u0105 niewielkie nieregularno\u015bci w pr\u0119dko\u015bci obrotowej, a te nieregularno\u015bci powoduj\u0105 czasami zjawisko znane jako \u201esekundy przest\u0119pne\u201d, czyli momenty, w kt\u00f3rych godzina zerowa nie jest dok\u0142adnie zerem, lecz wyst\u0119puje w niej kilkusekundowe odchylenie. Aby uwzgl\u0119dni\u0107 te brakuj\u0105ce sekundy, standard czasu musi by\u0107 okresowo korygowany, tak aby odpowiada\u0142 rzeczywistemu czasowi atomowemu \u2013 i tu w\u0142a\u015bnie pojawia si\u0119 UTC.<\/p>\n\n\n\n
UTC to standard czasowy, kt\u00f3ry stanowi podstaw\u0119 pomiaru czasu i podzia\u0142u na strefy czasowe na ca\u0142ym \u015bwiecie. Jednak w Wielkiej Brytanii GMT jest nadal stosowany do cel\u00f3w cywilnych, cho\u0107 nie ma to charakteru formalnego. Czas \u015bredni Greenwich (GMT) zosta\u0142 ustanowiony w Anglii i przyj\u0119ty podczas Mi\u0119dzynarodowej Konferencji Meridianowej w 1884 roku; w\u00f3wczas Ziemi\u0119 podzielono na 24 strefy czasowe, z kt\u00f3rych ka\u017cda opiera\u0142a si\u0119 na czasie wed\u0142ug po\u0142udnika zerowego w Greenwich. Ka\u017cda strefa czasowa mia\u0142a przesuni\u0119cie wynosz\u0105ce okre\u015blon\u0105 liczb\u0119 godzin przed lub za czasem GMT, jak wyja\u015bnili\u015bmy wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n
Poniewa\u017c jednak obr\u00f3t Ziemi jest nieregularny i z roku na rok ulega spowolnieniu, GMT zosta\u0142o zast\u0105pione jako \u015bwiatowy standard przez czas uniwersalny skoordynowany (UTC). Czas UTC jest utrzymywany za pomoc\u0105 niezwykle precyzyjnych zegar\u00f3w atomowych rozmieszczonych w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach na ca\u0142ym \u015bwiecie. W systemie UTC funkcjonuje r\u00f3wnie\u017c mechanizm sekundy przest\u0119pnej. Poniewa\u017c obr\u00f3t Ziemi ulega spowolnieniu, wyst\u0119puj\u0105 niewielkie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy czasem UTC a czasem wskazywanym przez zegary atomowe. Okresowo do czasu UTC dodawana jest jedna sekunda w celu wyr\u00f3wnania tej r\u00f3\u017cnicy. Do tej pory dodano 27 takich sekund, wi\u0119c cho\u0107 czas GMT mo\u017ce by\u0107 czasami u\u017cywany w odniesieniu do standardu czasowego, by\u0142by on ju\u017c op\u00f3\u017aniony o 27 sekund \u2013 podczas gdy czas UTC nie jest, dzi\u0119ki wspomnianym zegarom atomowym.<\/p>\n\n\n\n
Czy zatem nadal mo\u017cna stosowa\u0107 GMT i UTC razem? W pewnym sensie: niezale\u017cnie od tego, czy powie Pan \u201eUTC-5\u201d, czy \u201eGMT-5\u201d, w obu przypadkach b\u0119dzie to oznacza\u0142o czas nowojorski. Dla jasno\u015bci nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce GMT okre\u015bla obecnie stref\u0119 czasow\u0105 wzd\u0142u\u017c po\u0142udnika zerowego, podczas gdy UTC jest precyzyjnym standardem czasowym opartym na zegarach atomowych.<\/p>\n\n\n\n
Jak dzia\u0142a GMT?<\/h2>\n\n\n\n
Spos\u00f3b dzia\u0142ania czasu \u015bredniego w Greenwich (GMT) nieco r\u00f3\u017cni si\u0119 od standardowych stref czasowych, takich jak EST czy PST, lub stref czasu letniego, takich jak CDT<\/a> czy EDT<\/a>. W rzeczywisto\u015bci nie jest to co\u015b, co ludzie nazywaj\u0105 typowymi strefami czasowymi. G\u0142\u00f3wna r\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce czas \u015bredni Greenwich nie ma przesuni\u0119cia wzgl\u0119dem uniwersalnego czasu koordynowanego (UTC)<\/strong>. W rzeczywisto\u015bci jest on stosowany r\u00f3wnolegle z czasem standardowym na niekt\u00f3rych kontynentach, w tym w Europie, Afryce, Ameryce P\u00f3\u0142nocnej i na Antarktydzie.\u00a0<\/p>\n\n\n\n W odr\u00f3\u017cnieniu od zwyk\u0142ych stref czasowych czas \u015bredni Greenwich jest obliczany na podstawie po\u0142o\u017cenia S\u0142o\u0144ca. Dok\u0142adniej rzecz ujmuj\u0105c, w Greenwich jest godzina 12:00 w po\u0142udnie, gdy S\u0142o\u0144ce znajduje si\u0119 w najwy\u017cszym punkcie. W po\u0142udnie S\u0142o\u0144ce znajduje si\u0119 dok\u0142adnie nad po\u0142udnikiem zerowym \u2013 hipotetyczn\u0105 lini\u0105 o d\u0142ugo\u015bci geograficznej 0\u00b0, kt\u00f3ra dzieli Ziemi\u0119 na dwie r\u00f3wne cz\u0119\u015bci.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Czas \u015bredni Greenwich stanowi \u201e\u015bredni\u0105\u201d codziennego czasu w ci\u0105gu roku, w kt\u00f3rym S\u0142o\u0144ce przecina po\u0142udnik zerowy w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich. W zwi\u0105zku z tym GMT jest raczej czasem zegarowym, a nie czasem astronomicznym, kt\u00f3ry zmienia si\u0119 w ci\u0105gu roku. Zamiast tego GMT jest codziennie mierzony za pomoc\u0105 zegara. G\u0142\u00f3wnym celem czasu Greenwich Mean Time jest ujednolicenie czasu niezale\u017cnie od lokalizacji. W zwi\u0105zku z tym zegarki z ustawieniem GMT s\u0105 powszechnie u\u017cywane przez podr\u00f3\u017cnych.<\/p>\n\n\n\n Poniewa\u017c GMT nie jest czasem standardowym, kt\u00f3ry ma przesuni\u0119cie wzgl\u0119dem czasu UTC, przeliczanie go na inne strefy czasowe mo\u017ce by\u0107 nieco bardziej skomplikowane. Najcz\u0119\u015bciej ludzie obliczaj\u0105 czas w oparciu o uniwersalny czas koordynowany (UTC), kt\u00f3ry jest uznawany za \u015bwiatowy standard. GMT nie jest ju\u017c stosowany w \u015brodowisku naukowym, jednak czasami ludzie nadal chc\u0105 dowiedzie\u0107 si\u0119, na czym polega dzia\u0142anie GMT i jak przeliczy\u0107 go na inne strefy czasowe.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli znaj\u0105 Pa\u0144stwo zasady przeliczania czasu UTC na r\u00f3\u017cne strefy czasowe, z \u0142atwo\u015bci\u0105 mog\u0105 Pa\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c przeliczy\u0107 czas GMT. Pow\u00f3d jest bardzo prosty. Nie ma r\u00f3\u017cnicy czasowej mi\u0119dzy uniwersalnym czasem koordynowanym a czasem \u015brednim w Greenwich<\/strong>. Nie oznacza to jednak, \u017ce s\u0105 one dok\u0142adnie takie same. W rzeczywisto\u015bci GMT jest stref\u0105 czasow\u0105, podczas gdy UTC jest jedynie standardem. GMT jest oficjalnie stosowany w niekt\u00f3rych krajach europejskich i afryka\u0144skich. \u017badne pa\u0144stwo nie stosuje jednak czasu UTC jako czasu lokalnego. Co ciekawe, ani GMT, ani UTC nie ulegaj\u0105 zmianie w zwi\u0105zku z czasem letnim<\/a>, jednak niekt\u00f3re kraje stosuj\u0105ce GMT przechodz\u0105 na inne strefy czasowe w okresie obowi\u0105zywania czasu letniego<\/a>.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Aby przeliczy\u0107 czas GMT na inne strefy czasowe, prosz\u0119 skorzysta\u0107 z poni\u017cszego przewodnika:<\/p>\n\n\n\n Zatem, aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas wschodnioameryka\u0144ski (ET), nale\u017cy odj\u0105\u0107 4 godziny; aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas \u015brodkowoameryka\u0144ski (CT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 5 godzin; aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas g\u00f3rski (MT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 6 godzin, a aby przeliczy\u0107 czas GMT na czas pacyficzny (PT), nale\u017cy odj\u0105\u0107 7 godzin.<\/p>\n\n\n\n Czas \u015bredni Greenwich jest stosowany jako czas standardowy przez ca\u0142y rok (nie ma korekty zwi\u0105zanej z czasem letnim) w nast\u0119puj\u0105cych krajach:<\/p>\n\n\n\n Istnieje r\u00f3wnie\u017c 5 kraj\u00f3w, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w strefie czasowej GMT, ale stosuj\u0105 czas letni (GMT+1):<\/p>\n\n\n\n Inne terytoria znajduj\u0105ce si\u0119 w strefie czasowej GMT to mi\u0119dzy innymi Wyspy Owcze i Wyspy Kanaryjskie.<\/p>\n\n\n\n W strefie czasowej GMT oraz w strefie czasowej GMT+1 (czas letni) znajduje si\u0119 wiele du\u017cych miast. Do najbardziej znanych nale\u017c\u0105 Londyn, Belfast, Cardiff, Dublin, Madryt, Lizbona, Edynburg, Cork, Galway, Porto, Aveiro, Reykjavik i Danmarkshavn, wi\u0119c je\u015bli zamierzaj\u0105 Pa\u0144stwo zadzwoni\u0107 do przyjaciela lub wsp\u00f3\u0142pracownika w kt\u00f3rymkolwiek z tych miast, prosz\u0119 sprawdzi\u0107 w Google, jaka jest aktualna godzina GMT \u2013 w przeciwnym razie ryzykuj\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce zak\u0142\u00f3c\u0105 mu Pan\/Pani spok\u00f3j w nieodpowiednim momencie.<\/p>\n\n\n\n Dok\u0142adna liczba os\u00f3b mieszkaj\u0105cych w strefie czasowej Greenwich Mean Time nie jest znana. Szacuje si\u0119 jednak, \u017ce w strefie GMT mieszka mniej os\u00f3b ni\u017c w strefie czasowej EST w Stanach Zjednoczonych (w strefie czasowej EST mieszka oko\u0142o 142 milion\u00f3w os\u00f3b). Ma\u0142o znanym faktem jest to, \u017ce Grenlandia znajduje si\u0119 w tej samej strefie czasowej co Wielka Brytania. Dziwne, prawda?<\/p>\n\n\n\n Czy wiedz\u0105 Pa\u0144stwo, \u017ce GMT jest jedyn\u0105 stref\u0105 czasow\u0105, dla kt\u00f3rej istnieje specjalny zegarek wy\u015bwietlaj\u0105cy czas GMT? Zegarek GMT to zegarek z 24-godzinnym formatem, kt\u00f3ry mierzy czas w drugiej strefie czasowej. Co zaskakuj\u0105ce, zegarki GMT nie s\u0105 wyposa\u017cone w standardow\u0105 24-godzinn\u0105 skal\u0119, ale wi\u0105\u017ce si\u0119 to z kilkoma zaletami.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Zegarki GMT umo\u017cliwiaj\u0105 u\u017cytkownikom ustawienie dodatkowej strefy czasowej. Dzi\u0119ki temu mog\u0105 Pa\u0144stwo wybra\u0107 jedn\u0105, dwie lub trzy dodatkowe strefy czasowe na swoim zegarku. Zegarek posiada funkcj\u0119 automatycznego przestawiania si\u0119 co 24 godziny. Jest to idealny spos\u00f3b na \u015bledzenie czasu w r\u00f3\u017cnych strefach czasowych bez konieczno\u015bci r\u0119cznego obliczania r\u00f3\u017cnic czasowych lub korzystania z internetowych przelicznik\u00f3w czasu.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Kolejn\u0105 zalet\u0105 zegark\u00f3w GMT jest to, \u017ce je\u015bli Pa\u0144stwo taki posiadaj\u0105, nie ma mo\u017cliwo\u015bci pomylenia a.m. z p.m. lub odwrotnie.<\/strong> Jest to szczeg\u00f3lnie przydatna funkcja dla os\u00f3b podr\u00f3\u017cuj\u0105cych w nocy. Funkcja ta wynika z faktu, \u017ce na zegarku uwzgl\u0119dniono wszystkie 24 godziny, co uniemo\u017cliwia pomylenie a.m. z p.m. W rezultacie zegarki GMT s\u0105 cz\u0119sto u\u017cywane przez pilot\u00f3w, poniewa\u017c u\u0142atwiaj\u0105 komunikacj\u0119 i nawigacj\u0119 oraz pomagaj\u0105 unikn\u0105\u0107 nieporozumie\u0144.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Zegar bramy Shepherda uznawany jest za pierwszy w historii zegar GMT, kt\u00f3ry publicznie wskazywa\u0142 czas \u015bredni greenwichski (GMT). Zegar ten jest po\u0142\u0105czony z zegarem g\u0142\u00f3wnym Shepherda i zosta\u0142 zainstalowany w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium w Greenwich w 1852 roku. Poniewa\u017c jest on zsynchronizowany z daleka, zegar bramy Shepherda nazywany jest r\u00f3wnie\u017c zegarem \u201epodrz\u0119dnym\u201d.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Sie\u0107 zegar\u00f3w \u201eg\u0142\u00f3wnych\u201d i \u201epodrz\u0119dnych\u201d zosta\u0142a stworzona i zainstalowana przez Charlesa Shepherda. Obecnie stosowanie tarczy 24-godzinnej jest raczej rzadko\u015bci\u0105, jednak pierwotnie zegar ten wskazywa\u0142 czas astronomiczny, kt\u00f3rego pocz\u0105tek przypada\u0142 na godzin\u0119 12 w po\u0142udnie, a nie o p\u00f3\u0142nocy. Najbardziej rzucaj\u0105c\u0105 si\u0119 w oczy cech\u0105 zegara przy bramie Shepherda jest to, \u017ce ma on 24 godziny zamiast zwyczajowych 12. W zwi\u0105zku z tym wskaz\u00f3wka godzinowa wskazuj\u0105ca godzin\u0119 12 skierowana jest w d\u00f3\u0142, a nie w g\u00f3r\u0119.\u00a0<\/p>\n\n\n\n W latach 1850\u20131893 zegar g\u0142\u00f3wny Shepherda stanowi\u0142 punkt odniesienia dla systemu czasowego Wielkiej Brytanii. Wykorzystuj\u0105c linie telegraficzne, zegar przesy\u0142a\u0142 informacje o czasie do najwi\u0119kszych miast, takich jak Londyn, Edynburg, Glasgow, Dublin, Belfast i inne. Co wi\u0119cej, od 1866 roku czas ten by\u0142 r\u00f3wnie\u017c przekazywany na Uniwersytet Harvarda w Cambridge w stanie Massachusetts.\u00a0<\/p>\n\n\n\n W tamtych czasach zegar bramy Shepherda odgrywa\u0142 najwa\u017cniejsz\u0105 rol\u0119 w przekazywaniu dok\u0142adnego czasu mieszka\u0144com r\u00f3\u017cnych zak\u0105tk\u00f3w \u015bwiata. W rezultacie dzi\u015b uznaje si\u0119 go za jeden z najwa\u017cniejszych zegar\u00f3w, jakie kiedykolwiek powsta\u0142y.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Pierwsz\u0105 rzecz\u0105, jak\u0105 mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 w tym zegarze, jest to, \u017ce na jego tarczy widnieje 24 godziny zamiast zwyczajowych 12. Oznacza to, \u017ce o godz. 12 w po\u0142udnie wskaz\u00f3wka godzinowa wskazuje prosto w d\u00f3\u0142, a nie prosto w g\u00f3r\u0119.<\/p>\n\n\n\n Pocz\u0105tkowo zegar przy bramie Shepherd Gate wskazywa\u0142 czas astronomiczny, zgodnie z kt\u00f3rym liczenie 24 godzin dnia rozpoczyna\u0142o si\u0119 w po\u0142udnie. Jednak w XX wieku zegar zosta\u0142 przestawiony na czas GMT i od tego momentu liczenie 24 godzin rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od p\u00f3\u0142nocy. Zegar nie zosta\u0142 dostosowany do brytyjskiego czasu letniego i do dzi\u015b wskazuje czas GMT.<\/p>\n\n\n\n Skoro ju\u017c wie Pan\/Pani wszystko, co warto wiedzie\u0107 o czasie \u015brednim w Greenwich (GMT), czasie UTC oraz przesuni\u0119ciu czasowym wzgl\u0119dem UTC, zapoznajmy si\u0119 z kilkoma fascynuj\u0105cymi faktami na temat stref czasowych. Niekt\u00f3re z nich s\u0105 naprawd\u0119 osza\u0142amiaj\u0105ce:<\/p>\n\n\n\n Teraz, gdy ju\u017c wie Pan\/Pani, czym jest standard czasowy, a czym strefa czasowa, jaka jest historia czasu \u015bredniego w Greenwich oraz jak dzia\u0142a ca\u0142y system pomiaru czasu na \u015bwiecie, nigdy wi\u0119cej nie pope\u0142ni Pan\/Pani b\u0142\u0119du w obliczeniach czasowych \u2013 nawet w kosmosie. Je\u015bli jednak pracuj\u0105 Pa\u0144stwo lub komunikuj\u0105 si\u0119 z osobami rozsianymi po ca\u0142ym \u015bwiecie, zazwyczaj wygodniej jest po prostu skorzysta\u0107 z przelicznika stref czasowych<\/a>, zamiast pr\u00f3bowa\u0107 oblicza\u0107, kto jest op\u00f3\u017aniony, a kto wyprzedza \u2013 w ko\u0144cu czas jest cenny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b, zapewne s\u0142ysza\u0142 Pan\/Pani o GMT, czyli \u015brednim czasie greenwichskim, i wie Pan\/Pani, \u017ce termin ten odnosi si\u0119 do strefy czasowej. Jednak zapewne s\u0142ysza\u0142 Pan\/Pani r\u00f3wnie\u017c o UTC, a terminy GMT i UTC s\u0105 cz\u0119sto mylone. Dlaczego? Chocia\u017c oba terminy s\u0142u\u017c\u0105 do okre\u015blenia godziny \u201ezerowej\u201d, na kt\u00f3rej opieraj\u0105 si\u0119 obliczenia stref czasowych…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":42409,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":"","bs_cache_bypass_cache":0,"bs_cache_related_page":0},"class_list":["post-42226","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"taxonomy_info":[],"featured_image_src_large":["https:\/\/www.worldclock.com\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/pl-gmt-greenwich-mean-time-worldclock-1024x538.jpg",1024,538,true],"author_info":{"display_name":"clocker","author_link":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/author\/clocker\/"},"comment_info":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42226","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42226"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42226\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/media\/42409"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.worldclock.com\/Aktualny-Czas\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42226"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Jak przeliczy\u0107 czas GMT na inne strefy czasowe?<\/h2>\n\n\n\n
\n
G\u0142\u00f3wne terytoria, na kt\u00f3rych obowi\u0105zuje czas GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
Najwi\u0119ksze miasta w strefie czasowej GMT<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
Czym jest zegarek GMT?<\/h2>\n\n\n\n
Pierwszy publicznie zaprezentowany zegarek GMT w historii<\/h3>\n\n\n\n
Ciekawostki dotycz\u0105ce stref czasowych<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
\n