Vlag van Albanië – De tweekoppige adelaar van Skanderbeg

Hoewel Albanië een kleinere bevolking heeft dan veel andere Europese landen, behoren de Albanezen tot de vriendelijkste mensen ter wereld, waardoor bezoekers uit alle hoeken van de wereld zich er thuis voelen. Albanië staat alom bekend om zijn vlag, die tot de meest opvallende vlaggen van alle landen ter wereld behoort.

In dit artikel komt u meer te weten over de geschiedenis, de betekenis en de symboliek van de Albanese vlag, evenals enkele interessante feiten over het land.

Kenmerken van het land Albanië

Wist u dat de kenmerken van het land Albanië worden weergegeven op de nationale vlag? Daarom is het van essentieel belang om eerst een overzicht te geven van de geografische ligging en de demografische situatie van Albanië. Albanië ligt op het Balkanschiereiland in Zuidoost-Europa. De kustlijn strekt zich uit langs zowel de Adriatische Zee als de Ionische Zee in het westen, en het land telt meer dan 2,8 miljoen inwoners. 

In het noordoosten grenst Albanië aan Servië (Kosovo), in het noorden aan Montenegro, in het oosten aan de Republiek Macedonië en in het zuidoosten aan Griekenland. Het is belangrijk op te merken dat Kroatië en Italië maritieme grenzen met het land hebben. Met een oppervlakte van ongeveer 28.748 km² heeft het land een bevolkingsdichtheid van 102 inwoners per vierkante kilometer of 39 per vierkante mijl. Het land staat wereldwijd op de 105e plaats wat betreft bevolkingsdichtheid en op de 144e plaats wat betreft oppervlakte. 

Albanië is een republiek met een unitair parlementair stelsel. In een meerpartijenstelsel fungeert de premier van Albanië als regeringsleider, terwijl de president van Albanië het staatshoofd is. Hoewel Albanees de officiële taal is, spreken de mensen ook Italiaans, Grieks, Frans, Duits en Engels. 

De standaardtijd in Albanië is UTC +02:00. Albanië telt in totaal 36 districten, maar kent geen staten of provincies.

Albanië staat bekend om zijn subtropisch mediterraan klimaat. Het grootste deel van het landschap bestaat uit bergen, heuvels en de kustlijn, en de geologie en het klimaat van het land dragen bij aan een uitgebreid netwerk van rivieren en meren. Het land wordt gekenmerkt door zowel regenachtige als milde winters en droge, verzengende zomers. 

Een korte geschiedenis van Albanië

De geschiedenis van het land heeft een sterke invloed op het nationale embleem, en de Albanese vlag vormt hierop geen uitzondering. Vanwege zijn ligging behoort Albanië tot de landen of regio’s die door verschillende rijken en andere naties zijn bestuurd. Het land heeft tijdens diverse internationale conflicten een sleutelrol gespeeld vanwege zijn ligging nabij Griekenland en aan de Adriatische Zee.

Rond 2000 v.Chr. begon een volk dat bekendstaat als de Illyriërs zich in het gebied te vestigen. Een van de vroegste rijken die de regio binnenvielen, was het Romeinse Rijk, en Albanië maakte deel uit van zowel het Romeinse als het Byzantijnse of Oost-Romeinse Rijk. In de 14e eeuw nam het Ottomaanse Rijk de macht over. 

Tijdens deze periode bekeerde een aanzienlijk deel van de bevolking zich tot de islam. Onder leiding van hun nationale held Gjergj Kastrioti Skenderbeu slaagden de Albanezen er halverwege de 14e eeuw in zich tijdelijk los te maken van de Ottomanen. De Ottomanen herwonnen echter al snel de macht.

Door de geschiedenis heen raakten de Albanezen verwikkeld in verschillende conflicten om hun vrijheid te verwerven. Zij bereikten deze vrijheid enkele malen tijdelijk, maar pas in het begin van de 20e eeuw kregen zij nationale erkenning.

Zowel Duitsland als Italië vielen Albanië binnen en veroverden het tijdens de Tweede Wereldoorlog. Na de oorlog nam de communistische partij de macht over. Voordat er uiteindelijk in 1992 democratische verkiezingen werden gehouden, zou het land nog ruim 40 jaar onder communistisch bestuur blijven. 

Sali Berisha was de eerste democratisch gekozen president van Albanië. Het land kampt momenteel echter nog steeds met aanzienlijke onrust, aangezien de democratische en communistische partijen strijden om de macht. Hoewel het land lid wil worden van de Europese Unie, moet nog aan een aantal voorwaarden worden voldaan. 

Ontwikkelingsfasen van de vlag van Albanië

De vlag van Albanië tijdens het Romeinse Rijk

Het Oost-Romeinse Rijk, dat gedurende een aanzienlijk deel van de vroege geschiedenis van het land over Albanië heerste, diende als inspiratiebron voor de vlag van Albanië. De edelen die in de laatste jaren van het Romeinse Rijk over Albanië gingen heersen, namen de tweekoppige adelaars en de karmozijnrode banieren die de keizers vertegenwoordigden, over als hun eigen symbolen. Zelfs toen Albanië werd opgenomen in het Ottomaanse Rijk, dat zich over de Balkan uitbreidde, bleef het een symbool van het land.

Toen de Kastrioti een opstand tegen het Ottomaanse Rijk ontketenden, die resulteerde in een korte periode van onafhankelijkheid voor sommige delen van Albanië van 1443 tot 1478, verwierf zijn wapen, waarop een tweekoppige adelaar op een karmozijnrode achtergrond is afgebeeld, grote bekendheid. De tweekoppige adelaar van het Huis van Palaiologos, een van de heersende dynastieën van het Byzantijnse Rijk, wordt doorgaans beschouwd als de voorloper van de moderne adelaar.

Vlag van de nationalistische beweging voor Albanië 

In de negentiende eeuw ontstond een nationalistische beweging voor de Albanese onafhankelijkheid. Toen de Albanese leider Isa Boletin in 1910 in opstand kwam tegen Turkije, voerde hij deze vlag. In juni 1911 werd een autonoom bestuur ingesteld en wapperde in Pristina een karmozijnrode vlag met daarop een zwarte tweekoppige adelaar. Enkele weken later wapperde de vlag ook in Zuid-Albanië. 

De Albanezen veroverden Üsküb in mei 1912, en Turkije erkende de onafhankelijkheid van Albanië in juni 1912. Ismail Qemali riep op 28 november 1912 in Vlora, tijdens de Eerste Balkanoorlog, de onafhankelijkheid van Albanië uit en hijste een vlag met de zwarte adelaar van Skanderbeg op een rode achtergrond. Toen de beweging in 1912 onafhankelijk werd, kwam een kleine aanpassing van de vlag van de beweging, met een witte ster boven de adelaar, in gebruik. De vlag van de beweging leek op de huidige vlag van Albanië.

Periode van de Tweede Wereldoorlog

Albanië werd na de Tweede Balkanoorlog in 1913 verdeeld tussen Servië, Montenegro en Griekenland. Op 29 juli 1913 echter, tijdens een topontmoeting in Londen, erkenden de toenmalige zes grootmachten het Albanië van de Duitse prins Wilhelm von Wied formeel als een onafhankelijk vorstendom. 

Hij arriveerde in Durrës, maar vertrok zes maanden later vanwege een gebrek aan steun van buitenaf en een moslimopstand in Centraal-Albanië. Op de gebruikte vlag stond een opnieuw getekende tweekoppige adelaar met een witte vijfpuntige ster en een gele snavel en klauwen.

In 1914 werd een geheel nieuwe variant van de vlag onthuld. Deze leek op de vorige vlag, maar de adelaar was gedetailleerder weergegeven en zijn poten en snavel waren goudkleurig in plaats van het zuivere zwart dat in de meeste andere versies te zien was.

Vlag van het Vorstendom Albanië

De ster boven de adelaar werd in 1920 uit de vlag verwijderd, wat resulteerde in een kleine wijziging van de vlag. Het land werd gedurende de Eerste Wereldoorlog door verschillende troepen bezet. Tijdens een congres in Lushnja in 1920, toen de Italianen zich eindelijk hadden teruggetrokken, werd een nieuw bestuur ingesteld. De orthodoxe priester Fan Noli, die eerder in de VS had gewoond, werd op 17 juli 1924 benoemd tot premier en regent. Toen Ahmet Zogu in 1925 tot president werd gekozen, werd een republiek gesticht en werd het ontwerp van de vlag vereenvoudigd. 

Drie jaar later riep Zogu zichzelf uit tot koning Zog I en stichtte hij een monarchie in het land. De tweekoppige adelaar werd nu versierd met de helm van Skanderbeg, nadat de vlag opnieuw was aangepast. Tot 1934 was het veld van de vlag zeer donkerrood. Daarna werd gekozen voor een aanzienlijk lichtere tint.

Vlag van de Democratische Regering van Albanië 

Toen Italië in 1939 Albanië binnenviel, werd het ontwerp van de vlag opnieuw gewijzigd. In 1944 maakte het communistische regime een einde aan de Italiaanse bezetting, waarna een gekruiste hamer en sikkel aan het kanton werden toegevoegd. Koning Zog I werd afgezet en op 11 januari 1946 werd de Volksrepubliek Albanië opgericht. De naam van de staat werd in 1976, na de goedkeuring van een nieuwe grondwet, gewijzigd in „Socialistische Volksrepubliek Albanië”, maar de vlag bleef ongewijzigd.

Huidige vlag van Albanië

Op 7 april 1992 werd de communistische ster uit de nationale vlag verwijderd, waarmee een einde kwam aan het communisme in dat land. De „Flamur e Skenderbeut“ (de vlag van Skanderbeg), een rood veld met een zwarte tweekoppige adelaar, werd opnieuw door Albanië gevoerd.

Symboliek van de vlag van Albanië

Op de vlag van Albanië is de tweekoppige adelaar in het zwart afgebeeld tegen een effen rode achtergrond. De tweekoppige adelaar wordt al sinds de middeleeuwen gebruikt als symbool van de Albanese vorsten.

De adelaar op de Albanese vlag heeft 25 staarten. De legende van de tweekoppige adelaar gaat duizenden jaren terug. Bij opgravingen in het land zijn afbeeldingen van tweekoppige adelaars uit de oudheid ontdekt.

De Albanezen hebben zich voor het ontwerp hoogstwaarschijnlijk laten inspireren door de Romeinse vaandels, waarop het Romeinse Rijk werd afgebeeld. 

„Shqiptar“, wat soms wordt vertaald als „zonen van adelaars“, is de naam die de Albanezen zichzelf geven. Hun band met de nationale taal speelt hier echter ook een rol in. Anderzijds staat het karmozijnrode veld op de vlag symbool voor vasthoudendheid, moed en dapperheid, evenals voor het bloed dat de Albanezen tijdens gevechten hebben vergoten.

Conclusie

De Albanese vlag is rood met in het midden het silhouet van een zwarte tweekoppige adelaar.

 Sinds het ontstaan van het eerste bekende ontwerp zijn de vlaggen van Albanië relatief weinig gewijzigd. De basiskleuren van de vlag zijn in het geheel niet aangepast, en hoewel de details van het nationale embleem in de loop der tijd zijn gevarieerd, is de algemene stijl van de Albanese vlag hetzelfde gebleven.